Gnosis: zoeken naar een innerlijke relatie met God


Wat is gnosis? ‘Een esoterische, dus deels geheime, spirituele kennis van de goddelijke herkomst en bestemming van de wezenskern van de mens, die gebaseerd is op openbaring en innerlijke verlichting en waarvan het bezit de bevrijding inhoudt van de materiële wereld die de mens in zijn greep heeft.’

Bovenstaande definitie van gnosis is van Roelof van den Broek en komt uit zijn boek ‘Gnosis in de Oudheid – Nag Hammadi in context’. Cor Hoogerwerf wijdt er sinds 10 november op zijn blog zes delen commentaar aan. Deel 2 plaatste hij onlangs en gaat over De overlevering van de gnostische literatuur. Volgens Hoogerwerf zijn we voor kennis over de gnosis vrijwel geheel afhankelijk van literaire bronnen.

Volgens Hoogerwerf is er op het internet veel onzin te vinden over de gnosis. ‘Goede wetenschappelijke informatie vanuit een historisch-kritisch en literair-kritisch oogpunt is daarom geen overbodige luxe.’

Volgens één van de docenten van Hoogerwerf is de inleiding in de gnosis die het bovenstaande boek van prof. dr. Roelof van den Broek bevat, van uitstekende kwaliteit. Het lijkt hem daarom een goed idee om de visie van Van den Broek op de gnosis te bespreken.

Het lijkt mij inderdaad de moeite waard; er volgen nog vier blogs. Wellicht de aanleiding om het boek van Van den Broek te gaan bestuderen. Kerknieuws schreef er indertijd over dat dit boek het absolute standaardwerk is over de gnosis. ‘Dit boek biedt niet alleen uitgebreide informatie over de oorsprong, overlevering en inhoud van de gnosis, maar bevat ook een aantal uit de bronteksten vertaalde gnostische teksten, met toelichting. Gnosis kunnen we zien als de vroeg-christelijke mystiek, waarbij ingewijden zoeken naar een innerlijke relatie met God. De laatste tijd is er weer veel interesse voor de oude gnosis. ‘

Zie: Roelof van den Broek over gnosis in de oudheid (1/6)

Roelof van den Broek. Gnosis in de Oudheid. Nag Hammadi in context (Pimander. Texts and Studies published by the Bibliotheca Philosophica Hermetica 18), Amsterdam 2010
Bound, 24 x 16,5 cm, 532 pp., illus., index  ISBN: 978-90-71608-27-8  Dutch | € 49,50

Advertenties

About Paul Delfgaauw

Zinzoeker Paul Delfgaauw, sinds september 2014 student Religiestudies, richting Media & Cultuur. Sinds 2016 Vrije Studierichting, aan de Academie voor Geesteswetenschappen Utrecht (voorheen HGU). Hij verkent sinds jaar en dag de gebieden religie en filosofie. Eigenlijk al vanaf het moment dat hij tijdens zijn eerste catechismusles de vraag kreeg voorgelegd waartoe de mens op aarde is. Sindsdien grasduint hij door boeken, tijdschriften en kranten die verhalen over zingeving, overtuigd als hij is dat God bestaat of gebeurt en op bovennatuurlijke wijze deel uitmaakt van ons leven. Op kritische wijze volgt hij zin en onzin van religie en filosofie en schuwt daarbij ook het gedachtegoed van het humanisme en atheïsme niet. In deze tijd bieden internet en de sociale media wereldwijd nog meer stof tot nadenken over goden, mensen en hun zoektocht naar elkaar. En met hopelijk begrip voor elkaar.

11 Responses

  1. gerrit gerrits

    ik zou graag van u weten wat god! met de kerk en de wetenschap te maken heeft. ik kan dat nergens vinden in de bijbel vr gr gg

    Like

  2. joost tibosch sr

    Dat we ons goed op de hoogte stellen van de waarden van het verleden verdienen ook de waardevolle mensen van de gnosis. Dat wij er met onze kennis van mens en wereld erg veel aan hebben, betwijfel ik. Dat wij met hun waarden nu, omdat dat zo “in” zou zijn, gaan zitten “zwijmelen” verdienen ze in ieder geval niet.

    Like

  3. Rob

    Hoedt u voor valse predikers…een sterk statement!

    Mensen die trachten de “verlichting” te bereiken tijdens het leven, dwalen volop in het duister.

    Zo zag ik op tv een programma waar, in brede kring geaccepteerde, “autoriteiten” in de zoektocht naar de grote verlichting in een serieuze discussie zaten over de vraag of vrouwen óók de verlichting zouden kunnen bereiken… dan heb je dus nog een lange, donkere weg te gaan.

    Gnosis bestaat al (minstens) vanaf de eerste mens, het is niet verbazingwekkend maar eerder tekenend dat kerken, religies en sekten beweren aan de wieg ervan te hebben gestaan.

    Gnosis is aanwezig en bepaald per individu en derhalve niet te onderrichten, te vangen, te temmen dan wel uit te roeien, maar slechts te beïnvloeden.
    Hoedt u derhalve voor valse predikers, want de enig wáre prediker bent uzelf…vóór uzelf!

    Zo fluistert de Gnosis.

    Like

  4. -God zien : niet als een super-persoon, die almachtig, oneindig goed, enz. moet zijn ; maar als een begrip als Tao, Logos, of onder enige vorm van ietsisme, zou de moderne mens nog een zeker geloof kunnen bieden ; en tevens een ‘transcendente’ basis voor zijn ethiek en moraal kunnen zijn .

    Like

  5. Anoniem

    @ Gerrit (wel wat laat…?)
    Alles is van God doordrongen en alles bestaat in God.
    Zo is de Bijbel doordrongen van God en komt hij uit God.

    Like

  6. corrie

    Niet eens gezien, dat je per onderwerp kon reageren. Door de ervaring waarbij de rozenkruisers in beeld kwamen, heb ik er het een en ander over gelezen, en de filosofiecursus daar gevolgd. Nu ligt hier het Corpus Hermeticum, ook van den Broeke Ben benieuwd

    Like

Reacties zijn gesloten.