Dogma’s als afgoderij


In het artikel ‘Gaan wetenschap en religie samen?’ wordt gesteld dat religie en wetenschap pas verzoend kunnen worden als onaantastbare religieuze dogma’s worden vervangen door werkhypotheses zoals deze in de wetenschap gebruikelijk zijn. Visionair.nl ziet overeenkomsten tussen wetenschap en religie en is mening dat het beoefenen van wetenschap religieuze trekken heeft.

Een wetenschapper moet, als onderdeel van de wetenschappelijke methode, immers altijd bereid zijn om zijn geliefde overtuigingen op de proef te stellen en zich over te geven aan een hogere macht – de natuurwetenschappelijke werkelijkheid – als hij of zij een experiment uitvoert. Een wetenschapper gelooft (net als een gelovige over God) dat hij nooit een volledig begrip van de natuur heeft.

Excommunicatie
Volgens Germen, van visoniar.nl, vereist aan wetenschap doen een haast mystieke zuiverheid van geest: is de onderzoeksvraag inderdaad zuiver en zonder bias geformuleerd? Om diepe geheimen te ontraadselen moeten wetenschappers boven hun intellectuele beperkingen en vooroordelen, kortom hun eigen ik, heenspringen. Kortom: activiteiten waar ook zen-boeddhisten, sannyasins of evangelische gelovigen zich voortdurend mee bezig houden. In de wetenschap ziet Germen ook vormen van religie, in die zin dat er ook sprake kan zijn van excommunicatie.

Wee het gebeente van wetenschappers die twijfelen aan de gevestigde paradigma’s van een bepaalde wetenschappelijke stroming. Hun artikelen worden niet gepubliceerd en ook hun kansen op carrière of onderzoeksgelden zijn vaak verkeken. Een mooi voorbeeld van sektevorming is de snaartheorie, waar de bewijzen voor ontbreken maar waarvan de aanhangers wel de natuurkundige burelen domineren.

Dogma’s
De schrijver ziet dogma’s als afgoderij en vraagt zich daarbij af hoeveel erger dan een beeld een dogma is waarmee de godheid wordt beperkt? Nog erger, om niet te zeggen godslasterlijk, is het te beweren dat door mensen verzonnen wetten, zoals de sharia, goddelijke wetten zijn en deze te stellen boven natuurwetten die – leert elke religie – van God afkomstig zijn. Kortom: er zijn voldoende religieuze redenen om een einde te maken aan dogma’s.

Zie: Gaan wetenschap en religie samen? (visionair.nl)

Illustr: Interpretatie van Pieter Breugel van de Toren van Babel in 1563

Advertenties

About Paul Delfgaauw

Zinzoeker Paul Delfgaauw, sinds september 2014 student Religiestudies, richting Media & Cultuur. Sinds 2016 Vrije Studierichting, aan de Academie voor Geesteswetenschappen Utrecht (voorheen HGU). Hij verkent sinds jaar en dag de gebieden religie en filosofie. Eigenlijk al vanaf het moment dat hij tijdens zijn eerste catechismusles de vraag kreeg voorgelegd waartoe de mens op aarde is. Sindsdien grasduint hij door boeken, tijdschriften en kranten die verhalen over zingeving, overtuigd als hij is dat God bestaat of gebeurt en op bovennatuurlijke wijze deel uitmaakt van ons leven. Op kritische wijze volgt hij zin en onzin van religie en filosofie en schuwt daarbij ook het gedachtegoed van het humanisme en atheïsme niet. In deze tijd bieden internet en de sociale media wereldwijd nog meer stof tot nadenken over goden, mensen en hun zoektocht naar elkaar. En met hopelijk begrip voor elkaar.

2 Responses

  1. joost tibosch sr

    Zoals iedere artistieke menselijke activiteit een tijdgebonden poging is om onze niet te bevatten werkelijkheid weer te geven, zo zijn ook dogma’s religieus artistieke pogingen om onze werkelijkheid zin te geven. Het lijkt me eerlijk gezegd het verstandigst als de wetenschap, behalve dat ze dat telkens kan constateren, zich daar verder niet mee bemoeit!

    Like

  2. joost tibosch sr

    (aanvulling)…kan constateren met haar wetenschappelijk literair en historisch vernuft

    Like

Reacties zijn gesloten.