‘Godsdienstvrijheid is geen fundamentele vrijheid’


Er bestaat eigenlijk geen ‘boerkaverbod’ in België. De wettekst beoogt volgens moraalfilosoof Patrick Loobuyck alle kledij in publieke toegankelijke plaatsen ‘die het gezicht volledig, dan wel grotendeels bedekt’. Deze maatregel kan neutraal verantwoord worden in termen van openbare orde en veiligheid. De godsdienstvrijheid vermag daar niets tegen. Het debat over de boerka zou in dat opzicht aanleiding kunnen zijn om een meer diepgaande discussie te voeren over de plaats van de godsdienstvrijheid in een seculiere rechtstaat. 
 

Dat de godsdienstvrijheid een van de eerst verworven rechten is, maakt haar niet tot de meest fundamentele vrijheid. Er is geen reden om godsdienstvrijheid als een bijzonder en apart terrein te beschouwen waar de overheid zo goed als nooit mag op ingrijpen. Wie dit toch doet, suggereert dat mensen die een godsdienst aanhangen, dankzij de godsdienstvrijheid, meer mogen dan mensen die geen godsdienst aanhangen. Dit druist in tegen het basisprincipe van onze democratische rechtstaat, namelijk dat de overheid haar burgers als vrije en gelijke individuen moet behandelen, wat ook hun levensbeschouwelijke achtergrond is.

Loobuyck reageert hiermee op een spraakmakend interview van Wouter Verschelden met Etienne Vermeersch. Deze laatste had ook al eerder die week samen met Dirk Verhofstadt de verdediging van het boerkaverbod op zich genomen.

Zowel in zijn edito als in het gesprek met Vermeersch over het boerkaverbod legt Verschelden veel nadruk op de godsdienstvrijheid als grondrecht. Verschelden, die tegen het boerkaverbod is, wijst erop dat ‘het ontstaan van mensenrechten nauw verweven is met de bescherming van religieuze minderheden’. Hij waarschuwt voor het gevaar om in het religieuze in te grijpen en verwijt Vermeersch dat hij met zijn positie ‘de godsdienstvrijheid met één klap van tafel veegt’. Net als vele andere tegenstanders van het boerkaverbod overschat Verschelden hier echter het belang van de godsdienstvrijheid. 

Uiteindelijk stelt Loobuyck dat de vraag inzake de boerka de volgende is: moeten we alle mensen, wat ook hun levensbeschouwelijke overtuiging is, de vrijheid geven om volledige geanonimiseerd de publieke ruimte te betreden?

Indien we dit niet wenselijk vinden, en ik ben die mening toegedaan, dan kunnen we dit verbieden als daar een democratische meerderheid voor te vinden is.

In Nederland zet het kabinet het verbod door, ondanks kritiek van de Raad van State. Minister Spies vindt dat mensen elkaar open tegemoet moeten kunnen treden. Gezichtsbedekking in het openbaar hoort daar volgens haar niet bij. 

Zie: Boerkaverbod is niet strijdig met de godsdienstvrijheid

Illustr: digitalehofstad.wordpress.com

Advertenties

About Paul Delfgaauw

Zinzoeker Paul Delfgaauw, sinds september 2014 student Religiestudies, richting Media & Cultuur. Sinds 2016 Vrije Studierichting, aan de Academie voor Geesteswetenschappen Utrecht (voorheen HGU). Hij verkent sinds jaar en dag de gebieden religie en filosofie. Eigenlijk al vanaf het moment dat hij tijdens zijn eerste catechismusles de vraag kreeg voorgelegd waartoe de mens op aarde is. Sindsdien grasduint hij door boeken, tijdschriften en kranten die verhalen over zingeving, overtuigd als hij is dat God bestaat of gebeurt en op bovennatuurlijke wijze deel uitmaakt van ons leven. Op kritische wijze volgt hij zin en onzin van religie en filosofie en schuwt daarbij ook het gedachtegoed van het humanisme en atheïsme niet. In deze tijd bieden internet en de sociale media wereldwijd nog meer stof tot nadenken over goden, mensen en hun zoektocht naar elkaar. En met hopelijk begrip voor elkaar.

8 Responses

  1. nand braam

    Het is toch goed om het vrij kunnen belijden van godsdienst/levensovertuiging te waarborgen, zoals dat gebeurt in de Nederlandse Grondwet. Om politieke idioten niet de kans te geven om bv. bepaalde kerken/moskeeën/tempels etc. te sluiten (je weet het maar nooit bij de voortschrijdende secularisering van de samenleving). Artikel 6 van de Nederlandse grondwet geeft voldoende bescherming:

    Artikel 6.
    1. Ieder heeft het recht zijn godsdienst of levensovertuiging, individueel of in gemeenschap met anderen, vrij te belijden, behoudens ieders verantwoordelijkheid volgens de wet.
    2. De wet kan ter zake van dit recht buiten gebouwen en besloten plaatsen regels stellen ter bescherming van de gezondheid, in het belang van het verkeer en ter bestrijding of voorkoming van wanordelijkheden.

    Daar moet het bij blijven. Geen financiële voorrechten zoals in veel andere West-Europese landen wel het geval is:
    http://www.trouw.nl/tr/nl/5009/Archief/archief/article/detail/2512648/2000/01/24/Veel-kerken-eten-nog-volop-uit-de-staatsruif.dhtml
    Kerken worden in Nederland gezien als Stichtingen zonder winstoogmerk en hoeven daarom geen belasting te betalen aan de overheid. Dat lijkt me goed verdedigbaar. Onderhoud van kerkgebouwen wordt in Nederland door de overheid alleen financieel ondersteund in zoverre die door de staat zijn erkend als Rijksmonument vanwege hun bijzonder status.

    Bijzondere rechten voor bepaalde groepen gelovigen in Nederland zijn “de weigerambtenaar” (opheffing zal waarschijnlijk niet lang meer duren), de “rituele slacht”, waarover inmiddels een werkbaar compromis is bereikt, naar men zegt, en het opschrift “God zij met ons” op de rand van het Nederlandse 2 euro-stuk. Ik ga er dan voor het gemak even van uit dat het boerka-verbod er binnen niet al te lange tijd in Nederland komt. Zo niet, dan is er nog een bijzonder recht extra.

    Like

  2. joost tibosch sr

    De vraag is bij wie en waar dat einde precies is..een nostalgisch eilandje waar talloze jongeren dood worden geschoten?Een wereld waar we weer als gekken oorlog gaan voeren? Omdat gelijkhebberij toch zo lekker voelt, tot we met onze gelijkhebberij worden neergeknald? Met eventueel nog mensen -en dat hebben we nu niet eens meer in de hand- die die andere gekken cool de schuld kunnen geven? Hou toch eens op, man!

    Like

  3. De multi culti waanzin moet op de schop .
    geloof maakt meer kapot dan je denkt .
    Onlangs weer een gestoorde aanval van moslims in België ….
    Niet alle moslims zijn terroristen
    maar
    alle zelfmoord terroristen zijn altijd moslims
    En op 9 September 2001 enz….hebben we gezien ,
    hoe groot zo een gevaar is .
    We zij gewaarschuwd .
    Alle moslims die zich ernstig misdragen
    en in de gevangenis belanden ,
    meteen de 2de pas afnemen
    en retour hun geliefde zandbak !

    Like

  4. joost tibosch sr

    Natuurlijk zijn in alle levensbeschouwingen culturele gebruiken in zwang, die op grond van fundamentele mensenrechten verboden of onder discussie gesteld kunnen worden, of op grond van hun tijdgebondenheid weer verdwijnen of verschijnen.. Het verbieden van deze gebruiken kan alleen op grond van fundamentele mensenrechten of algemeen welzijn, maar niet op grond van haat tegen een bepaalde godsdienst. Een wetsvoorstel wat hier in Nederland nu door een PVV wordt ingediend en zich kant tegen culturele moslimgebruiken, verdient daarom alleen al de nodige argwaan, zelfs als dan alleen -sluw- een beroep op mensenrechten of algemeen welzijn wordt gedaan!

    Like

Reacties zijn gesloten.