De Nieuwe Spirituelen: patchwork-religie

easterpatchwork
De aandoening staat (nog) niet in de DSM-5, maar het zou zomaar kunnen dat je als gelovige gediagnosticeerd wordt als lijdend aan het syndroom multiple religious belonging (MRB). Theologen en religiewetenschappers mijden je, omdat je dan zo’n enge vrije ongebonden spiritueel bent, een zwevende gelovige die eigenlijk onderzocht moet worden.

Sommige theologen vinden dat zulke religieuze shoppers eigenlijk niet serieus bezig zijn met religie: religie is een package deal, waarbij het alles of niets is. Maar MRB valt niet te ontkennen. Het kan mensen helpen om meer kwaliteit aan hun bestaan te geven, en om te gaan met vaak lastige levensvragen.’ (NW) 

Meervoudige religieus verbonden, heet dat. Of nog vriendelijker: een flexibel gelovige. Onlangs was er een studiedag over en er komt er weer een aan. Als je niet te veel last hebt van je MRB zou je er heen kunnen gaan en lotgenoten ontmoeten. Nou ja, lotgenoten. Het lijkt me bevrijdend je behoefte aan zingeving bij meerdere religieuze bronnen te kunnen vinden.

Het onderzoek gaat verder. En op 20 september verzorgen Manuela Kalsky en André van der Braak een studiedag over meerstemmig geloven in het Dominicanenklooster in Huissen. Daar komen vragen aan de orde als:

Is MRB een bedreiging of een verrijking? En als het een bedreiging is, wat wordt er dan bedreigd? Draagt MRB bij aan de vorming van een nieuw wij? Hoe onderscheidt MRB zich van een plat relativisme, waarin ieder zijn eigen religieuze waarheid heeft?’ (NW)

Tijdens deze studiedag vertelt Van der Braak dat het verschijnsel MRB al veel langer bestaat in Japan en China en dat In Nederland het fenomeen onderzocht wordt op de VU. Ook wordt het Nederlandse religieuze landschap anno 2014 geschetst en kom je meer te weten over religieuze diversiteit, migratie, nieuwe spiritualiteit en hybride religiositeit. Dit laatste is een andere benaming voor MRB, en dat weer wordt ook wel multiple religious identity genoemd. De mooiste andere benaming vind ik: patchwork-religiositeit.

De religieuze zoeker wordt gezien als een consument op een markt van welzijn en geluk. Dit uit zich in normatieve wetenschappelijke termen als patchwork-religiositeit en religieuze bricolage, termen die hybride religiositeit vaak afschilderen als oppervlakkig en opportunistisch: mensen knutselen hun eigen persoonlijke religie in elkaar. Binnen de christelijke theologie wordt hybride religiositeit, omdat ze in strijd is met de exclusiviteitsaanspraken van (de westerse monotheïstische traditie, veelal benoemd als syncretisme, een term met een sterk negatieve connotatie.’ (DSTS) 

manuelakalskyManuela Kalsky is directeur van het Dominicaans Studiecentrum voor Theologie en Samenleving en van project W!J. Sinds 1 januari 2012 bekleedt ze de Edward Schillebeeckx leerstoel voor Theologie en Samenleving aan de Vrije Universiteit. (foto: Wiki)

André van der BraakAndré van der Braak is hoogleraar boeddhistische filosofie in dialoog met andere levensbeschouwelijke tradities aan de VU in Amsterdam. Hij is onderzoeker bij het DSTS in het kader van het onderzoeksproject ‘Meervoudige religieuze binding’. En zen-leraar. (foto: Wiki)

Bronnen: NieuwWij / DSTS

Datum: zaterdag 20 september 2014
Tijd: 10.00-16.30 uur
Locatie: Dominicanenklooster in Huissen
Kosten: € 37,50 (incl. lunch en drankje)
Aanmelden kan hier.

Illustr: KU Leuven (Easter Patchwork by Lin Priest and the pupils of Class 4 LP, Hornsea CP)

Gerelateerd: Steeds meer mensen kijken over de grenzen van één religie heen

Advertenties

About Paul Delfgaauw

Zinzoeker Paul Delfgaauw, sinds september 2014 student Religiestudies, richting Media & Cultuur. Sinds 2016 Vrije Studierichting, aan de Academie voor Geesteswetenschappen Utrecht (voorheen HGU). Hij verkent sinds jaar en dag de gebieden religie en filosofie. Eigenlijk al vanaf het moment dat hij tijdens zijn eerste catechismusles de vraag kreeg voorgelegd waartoe de mens op aarde is. Sindsdien grasduint hij door boeken, tijdschriften en kranten die verhalen over zingeving, overtuigd als hij is dat God bestaat of gebeurt en op bovennatuurlijke wijze deel uitmaakt van ons leven. Op kritische wijze volgt hij zin en onzin van religie en filosofie en schuwt daarbij ook het gedachtegoed van het humanisme en atheïsme niet. In deze tijd bieden internet en de sociale media wereldwijd nog meer stof tot nadenken over goden, mensen en hun zoektocht naar elkaar. En met hopelijk begrip voor elkaar.

42 Responses

  1. Wat een heerlijk onderwerp. Het Christendom, al dan niet vrijzinnig zit in onze genen , dat krijg je er nooit meer uit. Later blijkt het een simplistische religie te zijn, waarbij je de verantwoordelijkheid voor je manier van leven af kunt schuiven op die religie. Zélf denken en zélf verantwoordelijkheid dragen hoeft dan niet meer. In de wijsheid van Zen vond ik veel overeenkomsten met het Christendom, al zal ik nooit boeddhist kunnen worden. Het boekje “”De Os en zijn hoeder” was een ondersteuning.

    Liked by 1 persoon

  2. Jan

    Eindelijk iets anders dan Emanuel Rutten, Hoera.

    Ik ga uit van een eeuwige/ tijdloze eenheid die ten grondslag ligt aan alles. Die eenheid deelt zich mee in alle culturen en aan alle mensen, aan alle wezens. Helaas kan men daar doof voor zijn.

    Als in een cultuur/ religie die eenheid onvoldoende tot uitdrukking komt, dan is het logisch dat individuen en subgroepen dat zelf gaan zoeken.

    Er zijn monotheïstische religie’s, die menen dat die “mono”-“theos” ,die eenheid dus, afgesplitst dient te worden. Dan maakt men een “eigen god”, die dan tegenover andere goden komt te staan. Je krijgt dan jaloerse goden die alleen willen zijn en merken dat ze dat toch niet zijn. Dat zijn gevaarlijke halve waarheden. Er is wel een eenheid, maar NIET als een afzonderlijk van de natuur te denken op zichzelf staande persoonlijke god. Dat is natuurlijk niet de eenheid die ten grondslag ligt aan alles: daar hoort alles en iedereen bij.

    Het resultaat is dan verdeeldheid, missie en zendingsdrang naar de “heidenen”. Men verward de totale eenheid met de eigen persoonlijke god. En vanwege de halve waarheid, is men overtuigd van het eigen gelijk, er zit een element van waarheid in dat men kan ervaren.

    Er komt dan automatisch een subcultuur die wel die totale eenheid ziet. Het gevolg is dan onderdrukking zoals bij de ketters. Vanuit deze verdeelde visie ziet men niet meer de onderliggende eenheid, maar verdeeldheid in deze wereld. De overeenkomsten worden dan aangeduid met “syncretisme”. Die heeft een negatieve connotatie, vanwege het onbegrip voor de zelfde waarheid bij anderen die zichtbaar wordt, maar die men niet erkent vanuit de eigen “afgesplitste” geloofsovertuiging. Dat woord syncretisme is dus in gebruik bij gelovigen die menen zelf het juiste geloof te hebben.

    Ik heb gehoord of gelezen, dat onlangs (in Libanon?) is ontdekt, dat de oude joodse god en Baal op gelijke hoogte stonden als volks goden. En dat de hogere eenheid werd voorgesteld door El. (elohim-allah) Door de invloed van het hellenisme zouden de modernere joden hun eigen god, JHWH, bovenaan hebben gezet. Vandaar de problemen rond Joden (uitverkoren volk), christenen en moslims met hun afgescheiden goden. Maar daar zal Joost wel meer van weten.

    Liked by 1 persoon

  3. joost tibosch sr

    Als theoloog toen met name gevormd door Schillebeeckx, van iersel, van de Pol en Cornelis ben ik met de toen pas genomen persoonlijke beslissing om christen te worden niet anders gewend dan wereldwijd en geschiedenislang te kijken naar alles wat levensbeschouwelijk en godsdienstig wordt gemeld en dat met de mentaliteit van een Jezus mensenver op te zuigen. Waarom zou ik dan niet MRB zijn of syncretist? Dat betekent wat mij betreft, om misverstanden te voorkomen, niet dat ik relativist geworden zou zijn en starend naar een patchwork niet meer precies zou weten wat me in leven en wereld te doen staat. Een negatieve connotatie bij dit soort denken heb ik toen al gelukkig niet meegekregen in mijn theologische vorming net zo min als Manuela Kalsky dat overkomen is. .

    @ Jan, die afgescheiden goden, die jij me blijkbaar zo graag toedicht, zeggen mij persoonlijk al lang niets meer. Het enige wat ik weet is dat gelijkhebberige mensen er die goden met hun eigen gelijk en dat van hun groep graag op nahielden/-houden. Dat dat ook betekent dat je in het verleden nu niet wanhopig tevergeefs moet gaan zoeken naar vanzelfsprekendheid van het nu pas doorgedrongen MRB. In een global village met mensenrecht en met gezonde brede levensbeschouwelijke inspiratie kan MRB nu zelfs pas echt vanzelfsprekend worden/zijn! .

    Like

  4. -De mens is universeler geworden ; vooral in zijn ‘denken’ en zelfs in zijn ‘geloven’ .
    -Zoals al hoger vermeld, is er een hogere eenheid, die alles verbindt, en is er een absoluut-zijn van eeuwige wetmatigheden ; die we echter niet verder kunnen kennen .
    -Laten we het daar bij houden om zo tot een eenheid van ideeën en ook van religieuze houding te komen ; hetgeen vele conflicten in onze wereld kan helpen oplossen .

    Like

  5. piterfries

    ” Ik heb gehoord of gelezen, dat onlangs (in Libanon?) is ontdekt, dat de oude joodse god en Baal op gelijke hoogte stonden als volks goden ”

    In Colin Thubron The Hills of Adonis: A Quest in Lebanon – Heinemann, 1968 kun je vinden dat de opstanding van Jezus was voorafgegaan door een jaarlijkse opstanding in Libanon.

    Like

  6. joost tibosch sr

    Piterfries
    MRB betekent niet dat je bestaande levensbeschouwingen met of zonder interessantige drogredenen uit het verleden zoals vroeger op een zijspoor probeert te manoeuvreren, maar de moeilijke poging doet om ze kritisch zo te begrijpen dat je samen zonder van je stuk te raken geinspireerd aan ons global village kunt werken.

    Like

  7. Carla

    @ Wie helpt mij aan een patchwork deken gelijk aan het plaatje bij dit topic? Prachtige vondst, zowel het plaatje als de uitdrukking: ” patchwork-religie.”. 😉

    @ Graag stel ik mij beschikbaar voor eventueel nader onderzoek door theologen en godsdienstwetenschappers. 😉

    @ Ik lijd reeds enige tijd aan, op een vreugdevolle wijze, aan MRB.;-)

    @ Wees niet bang, het kan besmettelijk zijn maar het is niet gevaarlijk.;-)

    @ Ben ik nu oppervlakkig? Nee, bloedserieus.;-)

    Lieve mensen, hebben jullie hier ook wel eens last van:
    ‘ Je leest een boek en je kan wel blijven strepen of hoekjes omvouwen. Gewoon omdat er zoveel tot je komt waarvan je wilt dat het beklijft of waar je jezelf ( je ervaringen ) zodanig herkent dat het lijkt of de inhoud van het boek voor jou geschreven is.’ Verbinding noem ik dat met de schrijver/ster.

    Momenteel zit ik er middenin. André Droogers slaat m.i. heel wat spijkers op hun kop in zijn boek: ‘ Zingeving als spel, over religie, macht en speelse spiritualiteit.’

    Bijna aan het eind van zijn boek gebruikt hij een beeld van Isaiah Berlin ( een Brits filosoof ):
    ” ……als egels hun hele loopbaan in hetzelfde heggetje van een vruchtbaar paradigma blijven scharrelen, terwijl andere wetenschappers, de vossen, hun intuïtie volgen en zo nieuwe kippenhokken op het spoor komen waar veel te halen is….”

    Kijk, om nu direct een vergelijking te trekken tussen een MRB ‘er en een vos…..:-)) gaat wellicht wat te ver.
    Maar deze ‘vos’ slaapt graag onder die, prachtige, gewenste, patchworkdeken.

    Maar pas op…….dat die vermaledijde macht! 😉

    Fijne topic Paul. Bedankt.

    Liked by 1 persoon

  8. Theo

    Ik zat me inderdaad al af te vragen wat dat betekent: ‘patchwork-religiositeit’ ,in vertaling lappen-deken religiositeit.

    Maar dat concept of idee is wel zeer geïdealiseerd. Het wezenlijk onderscheid tussen o.a. monotheïstische religies en andere levensbeschouwingen is wel of geen geloof in een oppergod. Dit overbrug je niet zomaar, en naai je ook niet aan elkaar tot een mooie lappen deken. (Leuk idee wel.)

    Like

  9. piterfries

    Geachte Tibosch,
    U bedoelt het vast goed.
    Toch zie ik alleen maar een kretologie mixer, die wat laat aanstaat.
    Het blijft voor mij verwonderlijk hoe mensen geen enkel contact kunnen krijgen.

    Like

  10. Carla

    @Theo, je noemt het een concept of een idee. Mijn ervaring is dat het een proces is geweest dat niet tot stilstand kwam/komt. Misschien mag ik je verklappen dat ik zelf dan ook niet meer kan denken aan of in een ‘wezenlijk onderscheid’.

    Grappig dat je met het vertaalwoord ‘lappendeken’ komt.
    Een bont geheel dus wat, ten diepste, heel goed ‘aan elkaar te naaien’ is. ( knopen mag ook ) 😉
    Want al ‘naaiend, knopend ‘, overbrug je tegelijkertijd.

    Wellicht ten overvloede maar……ook de monotheïstische religies dienen mee geweven te worden in dat bonte geheel.

    ( oeps….nu ben ik naast het naaien en het knopen zomaar aan het weven geslagen ) 😉

    Like

  11. joost tibosch sr

    Zeergeachte Fries

    U dacht werkelijk dat het in discussie op achternamen overschakelen menselijk contact bevordert? “U bedoelt het vast goed” (met natuurlijk vervolg) is ook zo’n heerlijke zin, die ontroerend menselijk begrip uitstraalt!

    Like

  12. Religies zijn een volks cultureel verschijnsel dat tegemoet kwam aan de behoefte van een volk om antwoord te krijgen op levensvragen, het vieren van bepaalde gebeurtenissen zoals geboorte, huwelijk enz. De wetenschap heeft getracht een rationeel antwoord te geven op de vragen zoals hoe is het heelal ontstaan of door wie, hoe is leven ontstaan en geëvolueerd. Daarop zijn maar zeer beperkt antwoorden gekomen. Daardoor blijven vele vragen onbeantwoord. Hierdoor blijven veel mensen zich vastklampen aan religie, zelfs als sommige zaken daarin volledig onlogisch zijn.
    Ze zoeken evt in andere religies naar antwoorden maar zullen die daar ook niet vinden omdat het ontstaan van het heelal nog niet kan verklaard worden.
    We kennen wel ongeveer het proces van voortplanting van cellen, planten en dieren maar we kunnen nog niet verklaren hoe het leven ontstaan is op aarde na de afkoeling van de aardkorst onder de 50° C.
    We begrijpen ook nog niet de details van de evolutie van levende wezens.
    Geen enkele religie zal ons het antwoord daarop kunnen geven.

    Like

  13. We kunnen niet verklaren hoe het heelal ontstaan is vóór de Big bang.
    We kennen min of meer het proces van de voortplanting van cellen, planten en dieren. We begrijpen echter niet hoe na de. afkoeling van de buitenlaag van de aarde onder de 50° C het leven is ontstaan.
    We kennen maar beperkt het evolutieproces van de levende wezens hier op aarde.
    We vragen ons af wat de zin is van het leven en het waarom van ziekte en dood.
    We willen de belangrijke blijde gebeurtenissen in ons leven vieren.
    De mens wil antwoorden op zijn vragen. Vroeger gaven de verschillende religies antwoorden op die vragen. Door de wetenschap zijn die antwoorden op losse schroeven komen te staan. Indien men geen antwoord vindt in de ene religie zoekt men bij de buren. Spijtig genoeg kan geen enkele religie zinnige antwoorden geven op alle vragen.

    Like

  14. Armand: het blijft bizar dat we als mens ons verstand kunnen laten prevaleren boven de behoeften van onze dierlijke natuur, of andersom natuurlijk, maar ons daar tevens heel goed bewust van zijn.

    Wat voor evolutionair doel zou daar nu bij gebaat zijn.

    Dit gegeven biedt wel stof tot nadenken.

    Like

  15. Carla

    @ Armandmaes, je zegt: ” Indien men geen antwoord vindt in de ene religie zoekt men bij de buren.” Ik vind, maar ik ben dan ook geen ‘men’, 😉 dat je wat kort door de bocht gaat met deze uitspraak. Alsof religieuze mensen in eerste instantie op zoek zouden zijn/gaan naar antwoorden.

    Like

  16. -De religie van de toekomst zou er een moeten zijn- zoals hiernaast van Einstein gedeinieerd :

    Albert Einstein:
    De religie van de toekomst zal een kosmische religie zijn. Het zou een persoonlijke God moeten transcenderen, en dogma en theologie vermijden. Zowel het natuurlijke als het spirituele betreffende, zou het gebaseerd moeten zijn op een religieuze intuïtie, afkomstig van de ervaring van alle natuurlijke en spirituele dingen als een betekenisvolle eenheid. Het boeddhisme beantwoordt deze beschrijving. Als er een religie is die om zou kunnen gaan met de moderne wetenschappelijke behoeften, zou dat het boeddhisme zijn.

    -…of een vorm van religie, die enkel zou moeten gebaseerd zijn op het ene absolute-zijn van de eeuwige wetmatigheden als logica, enz….een nieuwe ‘logos’ …, nous of tao …

    Like

  17. joost tibosch sr

    Armandmaes, Egbert Zouden we jhet misschien over in de mensengeschiedenis ook gegroeide mensenrechten en hang naar menselijke eenheid eens kunnen worden? Er is ook wetenschappen overstijgende zingeving, die wellicht zinnig zou kunnen zijn voor praktisch denkend gewetensvol evolutionair menselijk gedrag, ..ook in de wetenschappen.

    Like

  18. @Joost je schrijft: Zouden we het misschien over in de mensengeschiedenis ook gegroeide mensenrechten en hang naar menselijke eenheid eens kunnen worden?

    Dat zou ideaal zijn maar helaas vertaalt zich dat nog niet in de praktijk, zeker als je de internationale politiek ontwikkelingen volgt, het is allemaal kommer en kwel.

    Je schrijft; Er is ook wetenschappen overstijgende zingeving, die wellicht zinnig zou kunnen zijn voor praktisch denkend gewetensvol evolutionair menselijk gedrag, ..ook in de wetenschappen

    Dat zou ik niet durven beweren of die zingeving er überhaupt is, dat weet ik echt niet. Misschien zou je dat eerst persoonlijk moeten ervaren.

    Like

  19. Jan

    @Egbert
    Ik ga er van uit dat het boeddhisme een cultuurverschijnsel is, waarin fysica, psychologie, filosofie en religie samengaan. Wat het beslist niet is: een godsdienst.

    Ik vermoed (?) dan ook dat Einstein dat juist op prijs stelde; dat er een duidelijke wederzijdse causale relatie (wisselwerking) tussen stof (prakriti)(fysica) en geest (atman-zelf)(->manas-denken)(psychologie) in het boeddhisme bestaat. Ik verwijs daarbij naar de uitspraak van Boeddha: Het is belangrijk om goede gedachten te hebben, want wij worden wat wij denken. (geest->stof). Dat is geen metafoor maar letterlijk bedoeld, is mijn mening. Dus een causale verklaring van geest-> stof en stof-> geest. Je zio het ook kunnen zien als het verlengde van de ontdekking van Einstein van de relatie tussen energie en materie.

    Einstein zei eens, god dobbelt niet. Hij hechtte dus sterk aan causaliteit. Daarom interpreteerde hij de kwantummechanica anders als in het huidige paradigma. Hij ging uit van een nog onbekende onderliggende causaliteit. Ik meen dat ook dat Gerard ‘t. Hoofd en Erik Verlinde deze mening zijn toegedaan. Bijvoorbeeld de kwantumverstrengeling, daarbij kan je twee kanten op denken.
    (1) In extreem zoals de New-Age met exotische conclusie’s.
    (2) zoals Einstein en ’t Hoofd: causaal. Bijvoorbeeld dat er “verborgen” constanten bij de verstrengelde deeltjes bestaan die bij het uiteengaan van de verstrengelde deeltjes inherent meegenomen worden. Bij deze laatste interpretatie bestaat non-lokaliteit niet. Al die exotische aannames om non-lokaliteit te verklaren zijn dan niet nodig.

    Een nieuwe Spiritueel uit de patchwork-religie vanuit de “harde” fysica. Dus toch religieus.

    Like

  20. joost tibosch sr

    Egbert Het vanaf WOII duidelijk groeiende besef van mensenrecht en het in ons global village al duidelijk te voelen gevoel van menseneenheid lijkt me geen kommer en kwel. Voor mensen met twee benen op de grond weet je dan ook dat dat de moeilijke,vaak alsmaar niet lukkende, en ons leven overstijgende, menselijke inzet kost! Of moeten we het bijltje er maar bij neergooien? En dan?

    Like

  21. Jan

    Dat woord “zingeving” vind ik een heel naar woord.

    Alsof het leven geen intrinsieke doelloze goddelijke zin in zichzelf heeft. De zin van het leven is het leven zelf. Ofwel: het leven heeft geen zin.

    Geeft een plant zin aan zijn leven?
    Geeft een dier zin aan zijn leven?
    Waarom zou dan een mens zin aan zijn leven moeten geven?

    Misschien begrijp je me niet. Ik zie dat ik nogal paradoxaal ben. Daarom probeer eens het volgende in te voelen.


    Voorwaar, leg de geleerdheid af en er zal geen verdriet volgen!

    Dat ja (echt waar) van tsjaaaa verschilt;
    dat dit goed en dat kwaad is;
    dat je moet vrezen wat andere mensen vrezen…
    helaas van deze dwalingen is het einde nog niet in zicht.

    De mensen zijn vol lust en vrolijk als bij een offerfeest, als bij het beklimmen van steeds hogere terrassen in de lente voor het prachtige uitzicht.

    Ik alleen sta stil zonder teken van verlangens,
    als een klein kind dat nog niets aangewezen heeft.
    Ik ben altijd dolende, alsof ik niet weet waarheen te gaan.

    De mensen bezitten van alles te veel en alleen ik lijk arm.
    Mijne geest is die van een onontwikkeld mens, troebel en chaotisch.

    De gewone mensen zijn helder van geest; ik alleen blijf in het donker.

    De gewone mensen kunnen onderscheiden en zijn zelfverzekerd; ik alleen heb geen voorkeur,

    Het is alsof ik als de grillige zee zelf ware, heen en weer gedreven door de wind, schijnbaar doelloos.

    Alle mensen doen aan zingeving en lopen een of ander doel achterna.

    Ik alleen schijn hardleers en onbeholpen.
    Alleen ik ben anders dan anderen en waardeer TAO die alles voedt….

    (tao teh tsing vers 20)

    Wel nogal bewerkt 😉 door Jan uitgaande van twee vertalingen van J.A. Blok en John Willemsen

    Like

  22. Carla

    Beste Jan, mag ik aannemen dat wat je schrijft rond de klok van 15:12 uur voor jou van waarde is? Ik vermoed zomaar dat hierop je antwoord ja of misschien wel tsjaaa, is. 😉 Hetgeen in het vers van de Tao, hoe mooi ook, staat kan n.l. voor jou een inzicht leveren waar jij mee verder kan. Dan zijn die woorden niet meer van de ander maar van jou geworden. Of om het op een ‘religieuze’ wijze te duiden: ‘Het woord is vlees geworden.”….in jou.
    Dan zou je het ook zo mogen zien als tóch een ‘antwoord’ op de vraag naar de zin van het leven. 😉

    Like

  23. Jan

    @Carla

    Ik zocht op internet (van Zhuang Zi ?) zoiets als (citaat uit geheugen zo ongeveer:)
    “Lao Tsz zei, dat Tao niet met woorden is uit te drukken en toch heeft hij er een heel boek overgeschreven.” (grinnik) 🙂

    Maar Ik vond het volgende:

    Wat bedoelde Lao Tzu met de Tao Te Ching?

    In wezen is Lao Tzu een klokkenluider. Iemand die zich eerst zelf heeft afgevraagd waar hij nu eigenlijk mee bezig was, zich afgewend heeft van de wereld en vervolgens als buitenstaander ziet dat zijn medemensen slechts met gebakken lucht bezig zijn, zich verstrikt hebben in hun eigen hersenspinsels, achter leiders aanlopen, die het ook niet weten, vastzitten aan onzinnige tradities en gewoonten, praten over niets, geregeerd worden door angst, niet weten wie ze zijn, zich druk maken over van alles en nog wat, elkaar afmaken, gehecht zijn aan hun bezittingen, opgesloten zitten in hun huizen, dorpen, steden en staten en in werk en sleur en hoe ze zich daarbij hebben neergelegd. Hij roept hen op zich te bevrijden van die kluisters, op te houden met de onzin waar ze mee bezig zijn, niet meer op praatjes van anderen te vertrouwen, niet meer achter leiders aan te lopen, en gewoon te genieten van het leven. Mens durf te leven!

    uit:
    http://www.verbodengeschriften.nl/html/overlaotzuendetaoteching.html

    Kijk Carla, hier kan ik echt helemaal niet mee verder. Daar sta ik gewoon bij stil… 😉

    En het vlees loerde in de duisternis en begreep het leven niet.
    Johannes (Jan)

    Like

  24. @Jan: Het is belangrijk om goede gedachten te hebben, want wij worden wat wij denken.

    Dit lijkt me toch wel een beetje een simplificatie van het functioneren van ons brein, zo werkt het in de praktijk natuurlijk niet.

    Gedachten en gevoelens (vaak) ook nog op de automatische piloot zijn allemaal sterk aan fluctuatie onderhevig en hebben sterk te maken met wat er zoal in je bestaan op je afkomt.

    Je schreef: Ik meen dat ook dat Gerard ‘t. Hoofd en Erik Verlinde

    Ik weet helemaal niets van deze materie af, wie trouwens wel, maar denk ook wel dat onder de ogenschijnlijke chaos weer een
    aan ons onbekende causaliteit ten grondslag ligt.

    Het is inderdaad een bekend feit dat New Agers met dit gegeven aan de haal gaan.

    Je schrijft: Bij deze laatste interpretatie bestaat non-lokaliteit niet.

    Maar dat blijft ook weer een interpretatie, als we het niet weten
    waarom zouden we er dan een religieuze draai aan gaan geven.

    Religie heeft alles met geloof te maken niet met zeker weten. (stel ik als agnost).

    Like

  25. @Joost: Ik las ooit eens dat het enige wat we uit de geschiedenis leren is dat we er niets uit leren, kijk maar naar de huidige politiek situatie in de wereld.
    In feite leven we op een kruitvat.

    Wat zou je als individu dan willen doen behalve het allemaal over je heen te laten gaan, meer mogelijkheden dan aardig zijn voor de buurman of buurvrouw heb je bij wijze van spreken in feite niet.
    Of zie ik dat verkeerd.

    @Jan: En het vlees loerde in de duisternis en begreep het leven niet

    Is dat een Bijbeltekst?, verder kan ik me in de inhoud van je post aan Carla zeer zeker wel vinden.

    Like

  26. Jan

    @Egbert je zei:
    “wij worden wat wij denken….een simplificatie van het functioneren van ons brein, zo werkt het in de praktijk natuurlijk niet.”

    Ik neem aan dat Boeddha toch gelijk heeft met “wij worden wat wij denken”. En dat heeft niet te maken met het “brein”, maar met de emanatie van Manas.(uitstraling van het denkvermogen) (materialisatie van gedachtevormen)

    je zei ook:
    “dat blijft ook weer een interpretatie, als we het niet weten
    waarom zouden we er dan een religieuze draai aan gaan geven.”

    Een religieuze draai geven is wat anders dan met een religieuze houding wetenschappelijk te werk gaan. Er is niets mis met een filosofisch-religieus-wetenschappelijk stelsel. Wat ik bedoelde is niet meer of minder dan een verklaringsmodel voor de wisselwerking tussen geest en stof. (zoals energie en materie) E=M*C2 geeft ook geen religieuze draai aan het besef van eenheid in essentie van materie en energie. Dat besef heeft de wereld wel ingrijpend veranderd.

    je zei:
    “Religie heeft alles met geloof te maken niet met zeker weten. (stel ik als agnost).”

    Religie heeft voor mij te maken met de zekerheid van het onkenbare grote mysterie: de goddelijke natuur, het leven.

    Wetenschap en wetenschappelijk denken geeft interpretatie’s, hypotheses, theorieën en een slagvaardige denkwereld. Daar kan je met je handelen profijt van hebben. Maar het geeft tegelijk ook een schijnzekerheid waar je je telkens bewust van dient te zijn.

    Like

  27. Jan

    @Egbert zei: “En het vlees loerde in de duisternis en begreep het leven niet.” Is dat een Bijbeltekst?
    Nee: het is een zeer vreemde grappige reactie van mij, ik ben wel blij met mijn vondst, het is een reactie op:
    @Carla zei: ‘Het woord is vlees geworden’. (ze bedoelde neem ik aan dat ik het Tao-isme heb verinnerlijkt)

    Uitleg:
    In het Johannes evangelie staat o.a.:
    In den beginne was logos, en logos was bij God, en logos was God.
    stukje verder staat:
    Logos is Leven, en Leven is het Licht der mensen.
    Het licht schijnt in de duisternis en de duisternis heeft het niet begrepen.
    stukje verder staat:
    Logos is vlees geworden.

    over logos:
    zie: http://www.theosofie.net/onlineliteratuur/ow/l.html#9
    en wikipedia logos.
    Ik neem aan dat jij logos vertaalt met mantra, gezien je ervaring van de bovenmenselijke macht daarvan.

    Met mijn uitspraak: “En het vlees loerde in de duisternis en begreep het leven niet.” bedoel ik iets.
    Dat iets heeft te maken met het leven dat zichzelf niet kan waarnemen (subject-object dualiteit). De mens als kennend en toch in wezen niet-kennend wezen dat tast in de duisternis en het mystieke meesterwoord is verloren (hermetiek), en oh grote paradox, het ‘zelf’ al reeds was, is en zal zijn, als “eniggeboren” zoon..(eenheid in veelheid)(ieder mens is in zijn hart goddelijk -gnosis)

    Daarom leef het leven zonder zorgen of doel of ‘zingeving’, maak van dit leven geen hel maar een hemel op aarde. Leef er als een vogeltje maar op los. (zou vogelen bedoeld zijn?)
    Matteüs 6:24-34

    (met dat nare zingeving woord was het begonnen)

    Like

  28. joost tibosch sr

    Egbert
    Het toch al vanzelfsprekende aardig zijn voor de buurman en buurvrouw kan niet in een “global village”? Na de stammentijd met knotsen… na de tegen elkaar opbiedende Wereldrijken met steeds modernere bewapening, waar we nu eindelijk doodziek van beginnen te worden.. na de ontzaglijke onmenselijkheid van WOII met zijn daaruit voortgekomen mensenrechten…met het besef dat we dat wereldje van ons zelfs helemaal in puin kunnen gooien..Zouden we het toch niet kunnen proberen en de geslachten na ons nu al die kant op willen krijgen? Hebben we eigenlijk wel een alternatief behalve dat, wat we niet willen? Dat we niets leren uit de geschiedenis is ook niet meer dan een be-denk-elijke spreuk op een WC-tegeltje!

    Like

  29. Carla

    Hoi Jan, het klopt wat je dacht. Ik geef inderdaad aan de uitdrukking: ” Het woord is vlees geworden “, de betekenis mee van ‘ ik heb het verstaan, het is in mij tot leven gekomen.’ ( wel grote woorden, besef ik daarom tegelijk de opmerking dat het geen permanente status heeft, maar een blijvende oefening in leven is )

    Om nog een klein beetje duidelijker te zijn…..je zegt om 09:53 uur: ” Ik neem aan dat Boeddha toch gelijk heeft met “wij worden wat wij denken”. En dan ga je uitleggen waarom.
    Ik zelf denk ook dat deze woorden , aan de Boeddha toegedicht, ‘ware’ woorden zijn. Waarom? Omdat ik ze ervaren heb. In mijzelf en ook in mensen die ik ontmoet.

    Leuk om te ontdekken dat er in de Joodse Talmoed ook iets dergelijks staat:

    ‘Let op je gedachten, want die zullen je woorden zijn. Let op je woorden, want die zullen je daden zijn. Let op je daden, want die zullen je gewoontes zijn. Let op je gewoontes want die zullen je karakter zijn.’ 😉

    Een bijzonder nadenkertje, vind je niet. 🙂 Iets met bewustwording ?

    Ach…..toe maar. Laten we het er maar op houden dat we gewoon een onderdeeltje zijn van die prachtige Patchwork- deken.

    Oh ja…..nog ff…..religie heeft voor mij niet te maken met geloven nog met het zeker weten van het onkenbare Mysterie maar alles met verbinden.
    Vandaar dat ik zo graag die lapjes aan elkaar wil naaien of knopen, besef ik me nu . :-))

    Like

  30. Jan

    @Joost
    Ik merk dat je de mens hoog inschat: een vrije wil en in staat om verstandige keuzes te maken. Ieder zijn opvatting.
    De geschiedenis leert mij anders, zelfs het heden.

    Ik zie oorlog en vrede als een cyclisch natuurverschijnsel waar de mens weinig tot geen grip op heeft. Misschien heel, heel erg langzaam na vele honderdduizenden jaren.

    De cyclus van oorlog en vrede als natuurverschijnsel wordt mooi duidelijk gemaakt door de drie guna’s Je kan de drie guna’s herkennen o.a. in de cyclus van mensenlevens, in het dag en nacht ritme, in onweer (achtereenvolgens tamas, rajas en sattwa) in wetenschappelijke paradigma’s en in de psyche van de mens.
    http://nl.wikipedia.org/wiki/Guna_(hindoe%C3%AFsme)

    Like

  31. Jan

    @Carla bedankt voor het citaat uit de Joodse Talmoed.

    ‘Let op je gedachten, want die zullen je woorden zijn. Let op je woorden, want die zullen je daden zijn. Let op je daden, want die zullen je gewoontes zijn. Let op je gewoontes want die zullen je karakter zijn.’ 😉

    Helemaal mee eens.

    En dat geldt niet alleen voor een afzonderlijk mens, maar ook voor stammen en volkeren. En dat niet alleen in het heden, maar die eigenheid wordt generatie’s lang doorgegeven. (iemand zei tot het zevende geslacht)(alhoewel zeven?)

    Zo verandert alles zeer langzaam en worden “we” geconfronteerd met onze oude denkbeelden. Een wereld van oorzaak en gevolg.

    Zo is er een analogie van het leven als water in een beek. Het karakter wordt bepaald door de bedding: stenen en kuilen die kolken en stroomversnellingen bepalen. Door de waterstroom (het leven) steeds weer opnieuw met moeite te richten op een andere karakteristiek, zal de bodem van de beek anders worden: dan heeft er een karakterverandering van de beek plaatsgevonden.

    hum, past mooi op wat ik schreef aan Joost over vrije wil.

    Like

  32. Theo

    Jan,
    wat je zegt spreekt aan:

    “.. zich afgewend heeft van de wereld en vervolgens als buitenstaander ziet dat zijn medemensen slechts met gebakken lucht bezig zijn, zich verstrikt hebben in hun eigen hersenspinsels, achter leiders aanlopen, die het ook niet weten, vastzitten aan onzinnige tradities en gewoonten, praten over niets, geregeerd worden door angst, niet weten wie ze zijn, zich druk maken over van alles en nog wat, elkaar afmaken, gehecht zijn aan hun bezittingen, opgesloten zitten in hun huizen, dorpen, steden en staten en in werk en sleur en hoe ze zich daarbij hebben neergelegd.”

    Maar daar ligt tegelijk de (mijn) pessimistische twijfel, is het zo dat mensen zich daarvan willen losmaken, of vindt men het algemeen nu juist dat wat het leven is?
    Of om met JoostTibosch te menen, idealen, hoeveel mensen hebben inderdaad idealen, die verder reiken dan doorsnee?

    Het is schier onmogelijk om met zoiets overweldigends als de wereld te beginnen, niemand, geen enkel mens heeft enige zeggenschap over iets als “de wereld” maar uitsluitend over het minuscule bestaan rondom en in hemzelf.
    Als je het goed kunt vinden met je directe buren, ik zou menen dat is al heel wat, bekijk eens wat afleveringen ‘rijdende rechter’.

    Like

  33. @Joost je schrijft: Dat we niets leren uit de geschiedenis is ook niet meer dan een be-denk-elijke spreuk op een WC-tegeltje!

    Dat ben ik niet me je eens Joost, dat is allang weer achterhaald door de historische feiten.

    Je schrijft: Wereldrijken met steeds modernere bewapening, waar we nu eindelijk doodziek van beginnen te worden

    Maar het feit ligt er wel, afijn die geavanceerde bewapening werkt tevens wel weer preventief, want bij een eventuele strijd zijn er geen overwinnaars en verliezers meer.

    Maar inderdaad, in je onmiddellijke omgeving op kleine schaal kun je wel natuurlijk wat betekenen.

    Like

  34. @Jan je schrijft: Ik zie oorlog en vrede als een cyclisch natuurverschijnsel waar de mens weinig tot geen grip op heeft. Misschien heel, heel erg langzaam na vele honderdduizenden jaren.

    Alsof we willoze marionetten zijn, het oorlog voeren zit ons weliswaar wel biologisch wel ingebakken, maar we zijn tevens ook weer in staat afwegingen te maken, ons terug te trekken en de vrede te bewerkstelligen, vaak gebeurt dit dan wel weer op grond van het maken van afwegingen waar ook nu niet bepaald edele motieven aan ten grondslag liggen.
    Ecce homo. Zie de mens.

    @Theo: Mij sprak dat stukje van Jan ook wel aan, losmaken gaat misschien vanzelf gekoppeld aan inzicht, het blijven zoeken naar veiligheid en geborgenheid, wat we in wezen toch allemaal blijven doen, heeft hoofdzakelijk met het functioneren van ons zoogdierenbrein te maken, dus geënt op het vermijden van existentiële angst, heb je trouwens
    de volledige link (het vervolg) ook gelezen?

    http://www.verbodengeschriften.nl/html/overlaotzuendetaoteching.html

    Like

  35. >>>>In het Johannes evangelie staat o.a.:
    In den beginne was logos, en logos was bij God, en logos was God>>>>

    -Vraag blijft : wat bedoelde Johannes met die ‘logos’ of het woord ?
    -ik denk, dat hij er van overtuigd was, dat het ‘absolute zijn’ – ook volgens de toenmalige Griekse filosofie (logos…) – een vorm van eeuwige wetmatige logica was, dat absoluut en noodzakelijk bestaat en aan de ‘basis’ van alles lag : …een uiting van absolute meta-fysica .

    -Dat Johannes nadien verwees naar Jezus Christus als vertegenwoordiger van die logos of dat woord , is als aanhanger van Christus en evangelist te begrijpen en aan te nemen …

    Like

  36. Jan

    @Valère De Brabandere 11 september 2014 om 10:00

    Ik heb ooit een lezing gehoord, dat men in de oude tijd sprak van de eerste logos, de tweede logos en de derde logos. Als uit elkaar voortkomend. En ook dat het vrij algemeen gebruikt werd in die tijd als zodanig. Op die manier zou je er de emanatie er bij kunnen halen. Logos zou dan niet absoluut maar betrekkelijk zijn gebruikt in relatie tot het levende effect van verschillende wilsuitingen van ego’s. (mantra, (oer)trilling, woord). zie bij StoÏcijnen.
    http://nl.wikipedia.org/wiki/Logos

    Dus de “logica” zoals die tegenwoordig als een kaal levenloos primordiale abstractie wordt verstaan, lijkt het m.i. niet te zijn. In die tijd zou het wel eens veel “magischer” logica, (leer) kunnen zijn. Met uitstraling of anders gezegd: charisma.

    De incarnatie van het woord in Jezus (als historisch god/mens) lijkt mij een misvatting van de christenen. Ik vind de interpretatie van een in het hier en nu alom aanwezig bewustzijnsniveau veel aannemelijker. Ik bedoel daarmee, dat de (elk) mens een bepaald bewustzijn tot uitdrukking kan brengen. De personen zoals Johannes en Christus staan dan symbool voor een bepaald denken, spreken en handelen van een mens.

    Zo heb ik gehoord, dat een mens van het Johannes bewustzijn kan veranderen in het Christus bewustzijn. Johannes (bewustzijn) legt de basis en moet minder worden zodat de mens verandert in zijn denken, spreken en handelen op een meer goddelijke manier, onbaatzuchtig Christusbewustzijn. Nu ik dit zo schrijf, zie ik dat het een mythe van verandering van logos zou kunnen zijn in relatie tot evolutie en involutie (tevoorschijn komen en verdwijnen van bewustzijn in vorm)

    Like

  37. Jan

    @Valère De Brabandere 12 september 2014 om 17:02

    citaat: “Logos kan gezien worden als het absolute begin en basis van alles, net zoals men ‘nous’ of ‘tao’ kan zien in andere omstandigheden”

    Natuurlijk kan je dat vinden. Ik meen dat er een groot verschil tussen logos, nous en tao is. Mijn mening is:
    -nous is een bewustzijn of intuïtief weten
    https://nl.wikipedia.org/wiki/Nous
    -logos is een mantra of oertrilling of woord of wilsuiting van iets goddelijks.
    -“tao wat gezegd kan worden is niet het tao”: Het is een aanduiding voor “iets/niets”(?) dat niet begrepen kan worden. Het slechts een label voor de agnostische taoïsten.
    —Daarom kan je er niet van zeggen dat het het absolute begin van alles is, omdat je er dan een hoedanigheid van oorzakelijkheid van tijd aan verbind, dat in relatie zou staan met einde. Het lineaire denken is typisch iets voor de westerling. Chinezen denken in cycli zonder begin en eind. Een “absoluut” begin zou tao beperken.
    —Tao kan ook niet de basis van alles zijn, omdat je dat beperkt tot een basis (met ander woord sub-stantie letterlijk: onder-staande). OP een basis wordt een gebouw of beeld opgetrokken. Het is denken in dualiteit.

    Derhalve wordt in de tao-teh tsjing beide kanten van de dualiteit aangeduid. (d1 – d2) (van dualiteit 1-2) om de eenheid te benadrukken die onbegrijpelijk is.
    d1 Onnoembaar: de oorsprong van hemel en aarde
    d2 Noembaar, aller dingen moeder.
    d1 Durend begeerteloos, zien we zijn inwezen.
    d2 Durend begerende, zien we zijn grens.

    Beiden (d1 én d2) in oorsprong gelijk, in naam verschillend.
    Die gelijkheid heet diepzinnig, de diepte der diepten; van al het onzienlijke is het de poort. (tao teh tsjing vers één.

    (mijn) conclusie:
    -Tao is dus niet begin of basis. Het is niet: xxxx (attribuut)
    -Nous is een verheven vorm van denken.
    -(de eerste) Logos is een goddelijke activiteit.

    Like

Reacties zijn gesloten.