Creationistische bezwaren tegen de evolutietheorie

creationist.darwin.fish
Met creationisme wordt eigenlijk scheppingsmodel bedoeld, omdat het gaat om schepping. Of Bijbels model. Maar creationisme is zo ingeburgerd dat ‘scheppingmodellers’ zichzelf ook al creationisten noemen. Dat valt af te leiden als je de Dutch Creation Science (DCS) bestudeert. Net als het evolutiemodel, zo stelt DCS, als uitgangspunt heeft dat alles verklaarbaar moet zijn in dat evolutieraamwerk, is het uitgangspunt dat in het creatiemodel alles verklaarbaar moet zijn.

Dutch Creation Science is een organisatie die zich bezig houdt met het Bijbelse ontstaansmodel en een Bijbels geschiedenismodel. We zullen ons vooral richten op de vraag hoe het Bijbels ontstaansmodel kan functioneren in de wetenschap en hoe de wetenschap in overeenstemming gebracht kan worden met het ontstaans- en geschiedenismodel die ons beschreven wordt in de Bijbel. Omdat wij geloven in de onfeilbaarheid van Gods Woord, dat is ons uitgangspunt.’

Heel in het kort komt volgens DCS het creationisme neer op het volgende: de Bijbel is de betrouwbare bron, zowel historisch als spiritueel. De wereld is geschapen door de Schepper: God. De Schepper heeft Zijn daad verricht in 6 dagen. Dit gebeurde ongeveer 6000 jaar geleden. Een wereldwijde zondvloed heeft 4400 jaar geleden de beschaving na de schepping vernietigd. Na de vloed was er één taal. De spraak werd verward na de torenbouw van Babel. Vervolgens vond er verspreiding van de volkeren over de gehele aarde plaats.

Masterstudent wijsbegeerte Dirk van der Wulp schreef over het fundament en faillissement (je kan merken dat hij ook advocaat is) van het creationisme, en somde bij Geloof  & Wetenschap vijf kenmerken op van creationistische bezwaren tegen de evolutietheorie. De eerste luidt dat je aan de opvatting dat de Bijbel een onfeilbare openbaringsbron is niet mag tornen

omdat dit leidt tot een hellend vlak: wie de schepping in zes dagen uit Genesis niet als feitelijke dagen leest, zal onherroepelijk ook de opstanding van Jezus niet meer ‘letterlijk’ nemen, aldus vrijwel iedere creationist.’

Creationist_car
C
reationisten verschillen – als tweede kenmerk – over de vraag of creationisme als wetenschappelijk model voor de evolutietheorie is bedoeld of niet.  Wanneer ‘creationisme’ een wetenschappelijke theorie is, zo stelt Van der Wulp, dan kan en moet zij getoetst worden aan gangbare criteria van de natuurwetenschappen en doet zich de vraag voor of zij zich wel houdt aan het methodologisch naturalisme, dat het uitgangspunt is in de (natuur)wetenschappen.

Ook is dan het de vraag of creationisme, gezien haar Bijbelvisie, wel kritisch genoeg kan zijn naar haar eigen resultaten, nu deze op grond van dezelfde Bijbelvisie immers als geopenbaarde waarheid al vaststaan.’

Als derde punt blijken creationisten (bewust of onbewust) niet altijd in staat de evolutietheorie goed weer te geven, hetgeen de discussie nogal eens vertroebelt. Zij brengen de oerknal en het ontstaan van het leven zelf ook in discussie.

De oerknal heeft echter niets te maken met de evolutietheorie, die immers de ontwikkeling van het leven verklaart. Ook het ontstaan van het leven zelf valt strikt genomen buiten de evolutietheorie en is het terrein van de abiogenese, de chemie en de aardwetenschappen.’

Editorial_cartoon_depicting_Charles_Darwin_as_an_ape_(1871)Creationisten – als vierde – formuleren regelmatig specifieke kritiek op onderdelen van de evolutietheorie formuleren, zoals dateringsvraagstukken.

Deze kritiek is vaak sterk specialistisch, zonder dat het duidelijk is waarom zij mag gelden als wetenschappelijk aanvaardbare kennis, nu de kritiek vrijwel altijd is opgesteld door creationisten zonder wetenschappelijke scholing op het betreffende gebied én de gegeven antwoorden door de betreffende vakwetenschappers vrijwel altijd wordt betwist.’

Ten slotte, creationisten hebben de neiging retorische kunstgrepen in hun bijdragen toe te passen door valse tegenstellingen te creëren.

‘(‘Bijbelgetrouw óf niet-Bijbelgetrouw’, ‘christen óf evolutionist’, ‘christelijke wetenschap óf seculiere wetenschap’, etc.), relativistische of determinerende zinsneden in te voeren zonder deze los te laten op hun eigen claims (‘onze gedachten bepalen wat we zien’), of complotdenken (‘de evolutietheorie is een complot van atheïstische wetenschappers om het christendom te vernietigen’.) Hiermee kan een inhoudelijk debat retorisch omzeild worden, hetgeen niet de bedoeling is.’

Het artikel van Van der Wulp gaat verder in op de evolutietheorie en Bijbelvisie, en is zowel in korte vorm hier te lezen als in de volledige versie als pdf: Het fundament en faillissement van het creationisme.

Stef Heerema, een jonge aarde creationist, gespecialiseerd in zoutlagen en zoutpijlers die zich verspreid over de aarde op verscheidene plaatsen onder- of aan het aardoppervlak bevinden, zal binnenkort bij Geloof & Wetenschap reageren op Van der Wulp. De medewerker van het populair-wetenschappelijke tijdschrift Weet Magazine wil de Bijbel graag weer terugbrengen in onderwijs en wetenschap.

Cartoon: atheistcards.com

Auto: © Amy Watts Flickr.com

Darwin: “A Venerable Orang-outang”, a caricature of Charles Darwin as an ape published in The Hornet, a satirical magazine, 1871

Advertenties

About Paul Delfgaauw

Zinzoeker Paul Delfgaauw, sinds september 2014 student Religiestudies, richting Media & Cultuur. Sinds 2016 Vrije Studierichting, aan de Academie voor Geesteswetenschappen Utrecht (voorheen HGU). Hij verkent sinds jaar en dag de gebieden religie en filosofie. Eigenlijk al vanaf het moment dat hij tijdens zijn eerste catechismusles de vraag kreeg voorgelegd waartoe de mens op aarde is. Sindsdien grasduint hij door boeken, tijdschriften en kranten die verhalen over zingeving, overtuigd als hij is dat God bestaat of gebeurt en op bovennatuurlijke wijze deel uitmaakt van ons leven. Op kritische wijze volgt hij zin en onzin van religie en filosofie en schuwt daarbij ook het gedachtegoed van het humanisme en atheïsme niet. In deze tijd bieden internet en de sociale media wereldwijd nog meer stof tot nadenken over goden, mensen en hun zoektocht naar elkaar. En met hopelijk begrip voor elkaar.

29 Responses

  1. joost tibosch sr

    armandmaes

    Ook met de verlengde zintuigen van de menswetenschappen ziet en beschrijft men wel de menselijke werkelijkheid van bv vertrouwen en liefde, maar blijft men ook beseffen dat zelfs onze moderne wetenschappen natuurwetenschappelijk niet alles kunnen verklaren. Die bescheidenheid blijft in ieder geval zeker bij moderne menswetenschappen horen. In vroegere tijden kon men alleen -zoals wij dat nu op onze manier ook nog doen- die natuurwetenschappelijk slechts beperkt te verklaren werkelijkheid van vertrouwen en liefde, literair verwoorden. En daar is niets mis mee.

    Het is niet zo vreemd dat de liefde tussen man en vrouw toen door nomaden met het literaire bijbelse verhaal van de “rib” werd verwoord Dat deden ze met verwijzing naar hun spreekwoord over “gegeven” innig samenzijn tussen mensen: “Jij bent vlees van mijn vlees en been van mijn been”. Ieder van ons, die geslachtsgemeenschap kent, weet nu nog donders goed wat die oude nomaden bedoelden en moet niet al te verbaasd zijn als ook bij moderne mensen dan spontaan op zo’n moment nog steeds in hoge toonaard het woord “God” ontsnapt. Zo’n oud verhaal belachelijk maken, is met onze inzichten even ( literair) onwetenschappelijk als het creationistisch letterlijk lezen van bijbelse scheppingsverhalen.

    Like

  2. Toen de aarde ontstond was die nog gloeiend heet. Na afkoeling onder 50gr C kon leven ontstaan. Uit de grondstoffen die aanwezig waren op aarde ontstond leven en evolueerden naar het huidig gamma van levende wezens. We kunnen dus stellen dat alle leven, op aarde, ontstaat uit de natuur en na het overlijden terugkeert naar de natuur.

    Like

  3. Het is al te gek als iemand, met de huidige kennis, beweert dat evolutie niet bestaat. Er blijven wel veel open vragen. Bv : Hoe kan een extreem ingewikkeld mechanisme, wat de cel toch is, zo maar vanzelf ontstaan zonder een architect.

    Like

  4. richard kamp

    @ Joost en Egbert,
    ik denk dat, als de diersoort, ten onrechte genoemd homo sapiens, echt begreep minder dan een stofje in het heelal te zijn, dat we elkaar dan wat minder het leven zuur zouden maken.
    Vreedzame samenlevingen bestonden, lees b.v. Alexander Stille, ‘The Future of the Past, How the Information Age Threatens to Destroy our Cultural Heritage’, 2002, London, hf ‘The man who remembers’, over het eiland Kitawa, bij Nieuw Guinea.

    Like

  5. joost tibosch sr

    Carla,Corrie

    Natuurlijk begint persoonlijk samenleven en geluk met het menselijk lef en geduld om zich aan een (minstens één) ander te geven. In onze moderne democratieën zullen we echter dan ook het wellicht nog grotere lef moeten hebben om met vele anderen samen te zorgen dat samenleven ook in lokale en grote wereld om ons heen te merken is.

    Zeker als men de eigen vermeende gelukssamenleving doordramt, zoals we dat nu bv in Nederland rond een PVV meemaken en zoals de Dalai Lama dat in Tibet ziet gebeuren,, kan men samenleven zelfs onmogelijk maken. Want samenleven krijgen we niet zomaar in de schoot geworpen. Dat grote samenleven zal bovendien eerst naar een verre toekomst toe ook met ons lef en ons geduld `veroverd` moeten worden. Ook dat samenleven komt ons niet zomaar aanwaaien (zie art ´er is geen democratie´ in Trouw vandaag)

    Like

  6. corrie

    @Carla, Dank voor die Daila Lama tekst. Het vormt voor mij een antwoord op een vraag, opgekomen tijdens de verwerking van het BDE

    Like

  7. joost tibosch sr

    Richard

    Wie anders dan die flutmensjes genieten van makro- en mikrokosmos? Wie anders maakt driftig gebruik van alle mogelijkheden die kennis van die makro- en mikrokosmos biedt? Wie anders kan zelfs ook misbruik maken van die mogelijkheden? Wie anders kan ook slordig omspringen met die geweldige werkelijkheid van ons?
    PS Als gelovige durf ik ook te zeggen: wie anders hoeft zich in geloof niet te laten kennen door die geweldige werkelijkheid en er zich niet angstig door op de knieën te laten dwingen?

    Like

  8. valere De Brabandere

    @ Egbert- Je moet de enige waarheid en werkelijkheid van die andere ‘logos’ durven onder ogen zien, en verder meenemen in je filosofie…

    Like

  9. richard kamp; Het blijft ook merkwaardig dat deze diersoort zich zo goed bewust is van het feit dat ze op een flutplaneetje leven wat deel uitmaakt van een flutmelkwegstelletje en ze ook weten dat benoemd melkwegstelsel ontelbare planeten telt, hoe komen die flutmensjes toch aan al die flutkennis.
    Zet je wel aan het denken.

    Like

  10. Carla.

    Grappig @ Joost, je tikt precies aan de vraag die ook op mijn lippen lag. De generatie voor jou en ook die van mij, moesten het doen met alleen maar het hiernamaals.
    Aards geluk viel destijds nog buiten de doelstelling. 😉

    Bij je hopen op dat iedereen, met welke levensbeschouwing, overtuiging of geloof dan ook., meewerkt aan die evolutionaire toekomst van mensheid en wereld, sluit ik me aan. Moest denken aan de woorden van de Dalai Lama:

    ‘ Al is er maar één, één mens die zich aan jou verwarmt,
    één mens wiens hoop, wiens troost, wiens lente je bent.
    Al is er maar één mens, die een mens aan je heeft:
    je leeft, je leeft niet tevergeefs.
    Je beantwoord aan je bestemming.’

    @ Corrie…. wanneer ik het antwoord op vraag 1 lees in jouw bijdrage is er wel sprake van een geheel andere troost dan die van b.v. de Dalai Lama. 😉
    Dan waren de Rooms Katholieken toch ietsje soepeler, nietwaar! 😉 Zij kregen in elk geval nog de ruimte om ook hier gelukkig te zijn. 😉

    Ik snap wel dat de mensen van de gesprekgroep er niet uit kwamen. Het zijn immers hele grote stappen om dat wat je in je jeugd hebt meegekregen te durven bevragen en er misschien zelfs wel een ander licht op te werpen. Dat vraagt een grote bewustzijnssprong.

    Like

  11. richard kamp

    Het blijft merkwaardig dat een diersoort op een flutplaneetje, wat cirkelt rond een flutsterretje, aan de rand van een flutmelkweggetje, zichzelf zo belangrijk vindt.

    Like

  12. corrie

    @ Carla Dank je wel. Mijn vragen zijn gebaseerd op stukjes, die ik ooit als kerklid schreef voor een gespreksgroep. De Heidelbergse catechismus werd geschreven i.o.v. Frederik III van Palts vanwege het gekrakeel van theologen onderling. Hij wilde rust in de tent. Het lijkt wat dat betreft wel een beetje op onze tijd. De 1e vraag op zondag 1 was:
    Wat is uw enige troost, beide in het leven en sterven?
    Antwoord 1
    Dat ik met lichaam en ziel, beide in het leven en sterven niet mijn maar mijns getrouwen Zaligmakers JEZUS CHRISTUS eigen ben , die met Zijn dierbaar bloed voor al mijn zonden volkomenlijk betaald en mij uit alle heerschappij des duivels verlost heeft en alzo bewaart , dat zonder den wil mijns hemelse Vader geen haar van mijn hoofd vallen kan , ja ook, dat mij alle ding tot mijn zaligheid dienen moet , waarom Hij mij ook door Zijn Heilige Geest van het eeuwige leven verzekert , en Hem voortaan te leven van harte willig en bereid maakt.
    Uiteraard kwamen we er op die gespreksgroep niet uit. Ik blijf op zoek, tenslotte zegt Auke Jelsma Zoek, en gij zult gevonden worden.

    Like

  13. Anoniem

    Carla

    Het laatste door mij 65 jaar geleden nog van buiten geleerde antwoord öp de eerste vraag in de RoomsKatholieke Katechismus “Waarom zijn wij op aarde?” was “Om God te dienen en daardoor hier en hiernamaals gelukkig te zijn”. Toen stond heel rooms Nederland te kijken van dat toen opvallend ineens toegevoegde verbazingwekkende “hier” vóór het altijd al genoemde “hiernamaals”, wat we ons toen met het oude wereldbeeld nog ergens tijdens en na ons leven ‘boven’ dachten.

    Nu is bij mij als bij de door mij bewonderde Carel ter Linde gelovig en met modern weten alle nadruk komen liggen op het “hier” van de “gegeven” nu gekende evolutie van mens en wereld. Samen weten we ons bijbels oecumenisch -met alle kritiek op onze kerken- “geroepen” om te zorgen voor een goede toekomst van mensen en wereld, met evolutie van het hier-en-nu. De inspiratie bij dat moeilijke karwei vinden we nog steeds in het geloof, eeuwenoud verwoord in JHWH, twee vormen van het hebreeuwse werkwoord “zijn”: WeH=”Ook al lijk ik er niet te zijn..maak je geen zorgen”, want JaH= “Ik ben in volle actie bij je en laat je niet in de steek”.

    We weten nu ook maar al te goed dat dat geloof niet te bewijzen, niet opgelegd of afgedwongen kan worden. En kunnen slechts hopen dat iedereen, met welke, levensbeschouwing, overtuiging of geloof dan ook., meewerkt aan die evolutionaire toekomst van mensheid en wereld.

    Like

  14. valere De Brabandere

    – Misschien is logische evolutie een vorm van creationisme. ; en is wat men ,god, noemt ( om niet in herhaling te vallen ) dan toch die eeuwige absolute en wetmatige ‘logos’ ?

    Like

  15. Carla.

    @ Corrie, je stelt heel aardige vragen, waar we, naar alle waarschijnlijkheid, nog vele uren mee zouden kunnen vullen. 😉

    De Heidelbergse Catechismus ken ik niet echt goed, wel de R.K.Catechismus uit mijn kinderjaren. Vragen en antwoorden ( ik had er meestal een 10 voor ). Vragen die je als kind niet eens had. Maar goed dat was toen.

    Het boekje van ter Linden ( een prikkelende titel ) heb ik gelezen. En voelde mij er zeer door aangesproken.

    Waar in de topic staat:’ De eerste luidt dat je aan de opvatting dat de Bijbel een onfeilbare openbaringsbron is niet mag tornen’…..laat Ter Linden zien hoe zijn eigen evolutie is verlopen.

    Waar God voor creationisten vast staat wie God is enz.enz is God voor ter Linden een ‘geheim’. En hoe meer ik zo hier en daar lees over de tegenstellingen ontdek ik eigenlijk dat de wetenschap niet van ‘geheimen’ houdt. 😉

    De verhalen in de Bijbel EN andere verhalen kunnen m.i. de mens helpen ‘hoe te leven’. En niet waarom we er zijn.

    Maar goed……wie ben ik. 😉

    Like

  16. corrie

    In alle scheppingsverhalen die ik las, is er een onzichtbare geest, die bedacht en geschapen heeft. Mensen op aarde hebben verschillende namen bedacht voor die geest, gekoppeld aan hun omstandigheden. Het joods -Christendom heeft er zelfs een drieëenheid voor bedacht, met een Intelligent Design als uitgangspunt. In zoverre kan ik het nog snappen. De evolutietheorie, ( waar ik niet zoveel over weet), heeft het over voorwaarden, waaronder iets kan ontstaan, met de logica als uitgangspunt. In beide gevallen volgen de vragen : Wat is het doel van de schepping, of van religie. De eerste vraag van de Heidelbergse catechismus: Waartoe zijn wij op aarde? Of om met Carel ter Linde te spreken: Wat doe ik hier in Godsnaam?

    Like

  17. joost tibosch sr

    ValeriedeB

    Creationisme presenteert zich wel als wetenschap met een beroep op oude niet begrepen gelovige bijbelse scheppingsverhalen, uit een tijd waarin men niet eens Ahnung van noch interesse in evolutie had. Letterlijk lezend maken ze zelf naar eigen goedvinden van twee duidelijk verschillende literaire bijbelse scheppingsverhalen verkrampt en onmogelijk één feitelijk wetenschappelijk historisch verslag. Wetenschappelijk staat men dan wel voor joker!
    Natuurlijk mogen creationisten, en zeker als ze die oude scheppingsverhalen wel zouden begrijpen, met hun mensenrecht wel in een onbewijsbare God geloven, zoals je ook in de onbewijsbare (natuur)goden en goddelijkheid van de vele andere oude scheppingsverhalen mag geloven. Maar daar offer(!) je de wetenschappelijk groeiende kennis van evolutie niet aan op!

    Like

  18. Wies de Winter

    Als ik op de link ‘geloof en wetenschap’ druk krijg ik ‘ Your IP address has been blocked.’. Wat kan daarvoor de rede zijn?

    1. 1BW art 96.1 en 2: verhaalbaarheid privé-schuld; regressierecht.

    2. 3 WvK 3.6 art.16 uniforme toepassing communautaire mededingingsrecht.

    3. WvSv art. 226c vaststellen identiteit, verhoor onder ede

    4. WvSv art. 552b beklag over verbeurdverklaring of onttrekking aan het verkeer.

    Like

  19. corrie

    Heb net het boek gelezen over verschillende scheppingsverhalen van uit de gehele wereld. Daaruit blijkt dat mensen voor het ontstaan van de kosmos, de aarde, de mensen,
    verschillende verklaringen hebben gevonden.
    De bijbel geeft maar één van die verklaringen

    Like

  20. valere De Brabandere

    – Als alles een gevolg is van een absolute, logische evolutie,…kunnen beide zowel schepping als creationisme nog een grond van waarheid hebben …

    Like

  21. Anoniem

    J. Tibosch sr: Is het nou zo moeilijk om te zien dat er twee totaal verschillende scheppingsverhalen zijn opgenomen als proloog van het bijbelse denken (Gen 1 – 2,4a en Gen 2,4b – 3)? Het eerste ontstond rond plm 500 v. Chr. door joodse priesters in de babylonische gevangenschap; het tweede stamt uit de veel oudere joodse(hebreeuwse) nomadentijd.

    In een tijd dat men geen benul van evolutie had (die interesseerde hen trouwens ook niet) gaven joden gelovig met diverse scheppingsverhalen aan, dat -zoals men dat nu nog steeds zegt- leven en wereld ons “gegeven” is met de “opgave” en de “oproep” om er met zorg mee om te gaan en er iets moois van te maken. Dat gaf men toen literair weer met het oude “literaire genre” scheppingsverhaal. Wij gebruiken dat literaire genre niet meer. Je kunt met ons denken dus problemen verwachten.

    De 6 dagen+rustdag verwijst naar de joodse werkweek met sabbat. In Babylon was die typisch joodse werkweek met sabbat niet bekend en zo belangrijk voor joods leven daar, dat joodse priesters hem als beeld inbouwden in hun bewerking van een babylonisch scheppingsverhaal. “God maakte de wereld in 6 dagen en rustte op de zevende dag”: voorbeeld en model voor het joods gelovig bezig zijn en (met name) rusten in hun leven en de werkelijkheid.

    Hopelijk begrijpen we nu met onze wetenschappelijke koppies ook oude literatuur nog. Ook van onze evolutie kan men geloven(niet bewijzen), dat die ons “gegeven is” en (des te meer!)”oproept” om er iets moois van te maken in onze toekomstgerichte actualiteit. Voor gelovigen nu met hun evolutie kunnen zo de twee oude bijbelse scheppingsverhalen actueel blijven!

    Like

  22. Carla.

    Ach….van wetenschappelijke modellen heb ik geen weet.

    Verder bevind ik mij al lang op dat hellende vlak. 😉

    Wel lees ik vrolijk mee en volg de gesprekken met een glimlach en een harte groet aan bloghouder en mede- lezers en scribenten.

    Like

Reacties zijn gesloten.