Een revolutionaire herijking van filosofisch denken

philosophy (1)

‘De populariteit van levenskunst en mindfulness laat zien dat steeds meer mensen zoeken naar houvast in het leven zelf. Maar opvallend genoeg stellen zelfs levenskunstfilosofen niet de cruciale vraag: wat bedoelen we precies met ‘het leven zelf’? Dit vraagt Jan Warndorff zich af in zijn boek Geen idee: een radicale herijking van filosofisch denken en een originele en bevrijdende ‘levenscultuur’, met het boeddhisme, Teilhard de Chardin en Ortega y Gasset als voornaamste oriëntatiepunten.

Het lijkt Warndorff de hoogste tijd dat we leren denken en leven ‘op de hoogte der tijden’, een favoriete uitdrukking van zijn favoriete wijsgeer, de Spaanse filosoof José Ortega y Gasset (1883-1955).

In het mondiale dorp hebben we dringend behoefte aan een visie en een moraal die niet alleen mensen verbindt en tot een gezamenlijke toekomst inspireert, maar ons ook bevrijdt uit het naargeestige keurslijf van ‘functioneren in de maatschappij’. Een levensfilosofie die ons aanmoedigt om goed te zorgen voor onszelf, voor elkaar, voor deze gehele planeet; en die recht doet aan en gegrond is in wat elk mens met eigen ogen kan zien en met eigen verstand kan bevatten, ongeacht zijn culturele achtergrond. De hoogste tijd, kortom, voor een zogenaamde filosofie van het boerenverstand.’ (Uit: Geen idee)

Op 16 juni spreekt Warndorff op het symposium Originele visies op de levenskunst in de Leidse Universiteit: Van levenskunst naar levenscultuur. Hij studeerde aan de Universiteit voor Humanistiek in Utrecht en heeft zich daarnaast verdiept in het boeddhisme, Teilhard de Chardin, en in de levensfilosoof bij uitstek, José Ortega y Gasset. Onlangs verscheen zijn debuut bij Lemniscaat uitgeverij Geen idee: filosofie van het boerenverstand.

Deze ‘filosofie van het boerenverstand’ staat geheel in het teken van de moraal: ‘Zie van zoveel mogelijk, zoveel mogelijk te houden.’ Warndorff wisselt analytische hoofdstukken af met praktische intermezzo’s, rijk aan doorleefde voorbeelden, en zo komt hij tot een filosofische innovatie die zowel het leven als het denken op een ander spoor zet.’ (Lemniscaat)

Als Warndorff zich afvraagt wat is leven, dan is dat voor hem heel eenvoudig: geen idee! Waarmee volgens hem toch heel veel is gezegd.

Allereerst is het een nauwkeurige omschrijving van de aard van het leven zelf: dit is geen idee, geen denkbeeld, geen stukje fantasie, maar echte, dampende, ademende werkelijkheid. Aangezien het leven alles omvat wat ieder afzonderlijk mens beleeft, zelfs wat ieder levend wezen beleeft, is de werkelijkheid zo duizelingwekkend groot en divers dat elke pretentie haar te kunnen bevatten of zelfs te overzien volstrekt belachelijk is.’ (Lemniscaat)

Voor Warndorff gaat levenscultuur ook over de vraag wat het betekent om te houden van al die andere levende wezens om ons heen – van planten en dieren tot mensen, in verschillende gradaties van nabijheid.

Verder onderzoek ik manieren om ons rechtstreeks en aanhoudend te interesseren voor het wonderlijke verschijnsel van het leven zelf, onder andere door middel van meditatieve praktijken. Deze filosofie van het boerenverstand mondt uit in een slotbeschouwing waarin ik weer uitzoom naar het niveau van ‘het mondiale dorp’ waar ik mee begonnen ben: hoe gaan we om met het wereldwijde leed en geweld, en wat is de rol van politiek in de samenleving?’ (Uit: Geen idee)                

Volgens Hans van Rappard van de Stichting Filosofie Oost-West is Geen idee een sprankelend betoog dat met een verbluffend vanzelfsprekend uitgangspunt ons leven verdedigt tegenover de koloniserende machten van godsdienst, politiek, wetenschap en maatschappij.

Vertrouwen op het boerenverstand betekent dat we denkend uitgaan van wat iedereen allang weet, en handelend voortborduren op wat iedereen allang doet. Toch zal deze filosofie, ondanks of juist vanwege de eenvoud, letterlijk revolutionair blijken te zijn. In de kern draait zij om de erkenning en doordenking van het feit dat wat alle mensen met elkaar gemeen hebben juist in het eigene schuilt, in het veranderlijke, in het oneindige verschil. Daar houvast in vinden vergt een draai van honderdtachtig graden in de manier waarop we denken.’ (Uit: Geen idee)

Zelden lees je zoveel oprechte verwondering terug in een filosofische publicatie. Het herinnert ons aan de wonderlijke, fundamenteel onbegrijpelijke en soms ook pijnlijke gegevenheid van het leven. Dit is geen academische studie, maar een persoonlijk filosofisch-spiritueel verhaal.’ – Merel Kamp in Trouw (Lemniscaat)

Symposium: Originele visies op levenskunst | Door de Leidse werkgroep Filosofie en Spiritualiteit | Vrijdag 16 juni 2017 | 13.30-16.30 uur | Lipsiusgebouw, Cleveringaplaats 1, Leiden, zaal 003 | Toegang gratis

Zie: Minisymposium Filosofie en spiritualiteit

Beeld: Studium Generale Universiteit Utrecht

Advertenties

About Paul Delfgaauw

Zinzoeker Paul Delfgaauw, sinds september 2014 student Religiestudies, richting Media & Cultuur. Sinds 2016 Vrije Studierichting, aan de Academie voor Geesteswetenschappen Utrecht (voorheen HGU). Hij verkent sinds jaar en dag de gebieden religie en filosofie. Eigenlijk al vanaf het moment dat hij tijdens zijn eerste catechismusles de vraag kreeg voorgelegd waartoe de mens op aarde is. Sindsdien grasduint hij door boeken, tijdschriften en kranten die verhalen over zingeving, overtuigd als hij is dat God bestaat of gebeurt en op bovennatuurlijke wijze deel uitmaakt van ons leven. Op kritische wijze volgt hij zin en onzin van religie en filosofie en schuwt daarbij ook het gedachtegoed van het humanisme en atheïsme niet. In deze tijd bieden internet en de sociale media wereldwijd nog meer stof tot nadenken over goden, mensen en hun zoektocht naar elkaar. En met hopelijk begrip voor elkaar.

30 Responses

  1. Het onder controle hebben van de gedachtenstroom heeft alles te maken met de splitsing waarnemer/waargenomene. Deze stroom kan pas een einde nemen als de waarnemer zichzelf waarneemt. De waarnemer neemt zichzelf waar zonder bewustzijnsinhoud. Nog grappiger wordt het als je in staat bent om de waarnemer bij iemand anders waar te nemen. Hè, dat ben ik!

    De weg hiertoe is geen mentale weg. Door eindeloos geschriften tot je te nemen zit je juist in de mentale wereld. Ook meditatie biedt geen uitkomst. De enige weg is zelfkennis. (kennis van het zélf)

    Like

  2. @Jan, niemand heeft zijn gedachtenstroom onder controle, we zijn allemaal eigenlijk incontinent, maar zonder brein geen gedachten:)., vandaar dat de Boeddhisten het functioneren van de menselijke geest vergelijken met een wilde aap, vol met ambivalente unheimische gevoelens, gedachten etc, we zijn echter wel in staat deze hectiek te blijven observeren. (Paying attention, weet je nog).
    Maar dit speelt zich allemaal tussen de oren af, hoe het ook onder de oppervlakte mag broeien,
    rationeel handelen vormt meestal de basis van onze acties en dat is hetgeen wat je door cultuur en opvoeding wordt aangeleerd.
    Over het (on)bewuste denken we het al eens gehad, als je een potje tafeltennis speelt wordt je één met de bal, dat geldt in wezen voor alle sporten en disciplines die een grote mate van concentratie vereisen, daar valt ook het besturen van een auto in het drukke verkeer onder, wat heeft dat nu met wijsheid te maken.
    Wel kun je geïnspireerd worden door je onbewuste, vanuit de diepere gelaagdheden van je geest, d.m.v. een spontane opwelling, een droom of in de subliminale staat.

    Like

  3. Jan

    @Egbert.
    citaat: “zoals de nieren urine produceren, produceert het brein gedachten.”

    Als je je gedachtenstroom niet onder controle hebt Egbert, dan zijn je hersenen incontinent.

    Baby’s leren hoe ze plassen en poepen moeten controleren. Zo kan de rationeel ingestelde mens op vergelijkbare wijze zijn rationalistische denkstroom beheersen.

    Deze radicale-herijking-van-filosofisch-denken leidt tot het aanzetten en uitzetten van het rationele procesmatige denken. Dat dient te geschieden onder leiding van wijsheid en inzicht. De mogelijk te gebruiken techniek en methode daarbij, is het gebruik van aandacht, neutrale begeertekracht en concentratie. Met neutrale begeertekracht bedoel ik het niet hechten aan persoonlijk voordeel: dus doelbewust zonder te hechten aan voor of nadelen van het resultaat..

    Een voorbeeld is een kunstenaar of uitvinder die iets tot stand wil brengen, het creatieve proces. Als hij meen dat hij persoonlijk iets voorstelt, dan mislukt zijn poging. Hij zal zich richten op het kunstwerk of de uitvinding en “denkloos” worden. In die denkloze toestand concentreert hij zich op de vraagstelling en stelt zich open voor het ontvangen van het juiste inzicht of beeld. Daarna gaat hij dat beeld of inzicht met zijn denken van alle kanten analyseren en bekijken.

    Dit noem ik dan het “boerenverstand”, dat heb ik geleerd van mijn wijlen schoonvader die boer was. Als hij vertelde hoe hij door het grasland liep, was hij één met de natuur… dan denk je dus niet. Alle indrukken en wijsheid van de boer zijn superieur aan het zogenaamde “wetenschappelijke” denken van de diepdenkers zoals filosofen en theologen, dominees enz.

    Zo ik heb me weer eens lekker uitgeleefd. 🙂

    Like

  4. Egbert
    Je wilt niet weten hoeveel energie werd verknoeid in Hitler Duitsland gedurende WWII met onzin projecten.
    Speer organiseerde wel de oorlogs inspanningen.

    Like

  5. @Jelle: Het zware water had niets te betekenen, voor zo ver ik weet is het nooit ergens voor gebruikt.

    Dat ben ik niet met je eens. Er stond wel degelijk iets op tilt. Verder kregen ze de kans er niet voor omdat de veerboot die het vervoerde werd opgeblazen, maar we laten het hier maar bij, want dit is teveel off-topic.(ik begon er zelf over hoor).

    @Joost: Geloofskeuze is de simpele (voorzover ik weet ook door jou niet ontkende) beslissing van de beperkte menselijke vrije wil met beperkte menselijke motivering van aantrekkingskracht

    Eens. Ook inzake wat je verder schrijft, eindelijk zijn we het helemaal eens, daar kunnen we wel op gaan klinken;)

    Like

  6. Egbert
    in het geval euro, hoe is het mogelijk dat onze vertegenwoordigers niet in hoongelach uitbarstten toen Draghi zei dat de euro een succes is ?
    Daarmee gaf ik aan dat kennelijk mogelijk is de uitkomst van een experiment als de euro zeer verschillend te interpreteren.
    En dan lijkt het mij bij economie nog een relatief eenduidige zaak.
    Het is natuurlijk mogelijk dat het onze vertegenwoordigers geen bal interesseert of de euro een ramp is of niet.

    Hoeveel ingewikkelder wordt het bij beoordelen of de bijbel de hebreeuwse letterbrijen objectief weergeeft ?
    De interpretatie van Thomas L Thompson van het Adam en Eva verhaal spreekt me veel meer aan dan het bijbelverhaal.
    Maar dat zegt niet veel, ik heb geen bal verstand van hebreeuws, daarentegen Thompson wel.

    Het zware water had niets te betekenen, voor zo ver ik weet is het nooit ergens voor gebruikt.
    Daarentegen was de Duitse waterstofbom bijna klaar.
    Zwaar water had er niets mee te maken.
    Nu ik dit schrijf vraag ik me af of die werkte met het isotoop met als kern alleen een proton, of toch deuterium, de kern proton en neutron.
    Hoe dan ook, uit niets blijkt dat de sabotage van de zwaar water fabriek verhinderde dat de waterstofbom werd ontwikkeld.

    Like

  7. joost tibosch sr

    Egbert Geloofskeuze is de simpele (voorzover ik weet ook door jou niet ontkende) beslissing van de beperkte menselijke vrije wil met beperkte menselijke motivering van aantrekkingskracht. Binnen het humanisme hoort die geloofsbeslissing evenals de beperkt vrije beslissing om niet te geloven tot het mensenrecht. Elkaar die beslissing ontzeggen is nu -met onze nog tamelijk recente Verklaring van Mensenrechten- voor gelovigen en ongelovigen niet te tolereren schending van mensenrecht.

    Like

  8. @Jelle: En als ze er al zijn, hoe interpreteer je de uitkomsten ?

    Als zaken waar je op een gegeven moment consistentie aan kunt ontlenen, een simpel voorbeeld, bij een zware bacteriële infectie heb je meestal wel baat bij een antibioticum, wetenschap heeft ons veel comfort gebracht, ondanks haar onvermijdelijke schaduwzijde.

    De Euro begint inderdaad langzamerhand een rampenscenario te worden. Wat de E.U.. betreft hebben de Engelsen al een duidelijk signaal afgegeven.

    Trump zou maar maar president moeten blijven, al is het alleen maar wegens het grote entertainmentgehalte:)

    De Noorse zwaarwaterproduktie door de Nazi’s werd destijds gesaboteerd door Britse commando’s en Noorse verzetsstrijders, de Nazi’s waren er al een mooi eindje mee op weg, daarbij nog de ontwikkeling van de de V2 raketten. Maar goed dat ze daar veel te laat mee kwamen, anders had het er niet al te best uitgezien.

    Maar we dwalen weer af,

    Je schrijft: Ik vrees dat het onoplosbaar is (waarom mensen neigen tot het geloof in een Hogere macht).

    Lees Freud er maar eens op na, die had er wel een redelijk valide verklaring voor.

    @Joost: Wat Jan waarschijnlijk met Nietdenken bedoelde, alle mentale bagage overboord, zeggen de boeddhisten zelf ook, if you meet the Buddha on the way, kill him, het draait uiteindelijk allemaal om geestelijke verstilling, dat zie je ook in bepaalde Christenlijke kloosters waar het zwijgen zeer principieel en streng in acht wordt genomen, voor hen de enige weg om God te ontmoeten of te ervaren, voor hen is overgave synoniem met het intellect op een zijspoor zetten, het gepraat erover zit allemaal in je hoofd, dat is in feite van nul en generlei waarde.
    Slechts oeverloos gespeculeer.

    Like

  9. joost tibosch sr

    Jelle Heb liever met bescheiden veelzeggende universitaire studies over bv. boeddhisme, Ortega y Gasset en Teilhard de Chardin te doen dan met jouw tot nu toe niet aflatende pralende gezagseigenwijsheid.

    Like

  10. Joost,
    er was natuurlijk nooit universitair gezag, gezag is het tegenovergestelde van wetenschap.
    De arbiter van waarheid in wetenschap is het experiment.
    Dan hebben we meteen het probleem met vele wetenschappen, hoe voer je daar experimenten uit ?
    En als ze er al zijn, hoe interpreteer je de uitkomsten ?

    70 Nederlandse economen voorspelden in 1997 het mislukken van de euro, economen van aanzien als Stiglitz, Krugman en Varoufakis zien dat ook zo.
    Ik ben geen econoom van aanzien, maar ook ik zie de euro als ramp.
    Dat is dan voor ons de uitkomst van het experiment euro.
    Toch kon Draghi, zonder hoongelach, recent onze volksvertegenwoordigers verkondigen dat de euro een succes is.

    Verder brokkelt helaas het gezag dat een universiteit dan had steeds verder af, onzinwetenschappen als gender studies, en migration studies.
    Daarbij de waanzin dat universitaire medewerkers een afspiegeling moeten zijn van de maatschappij.

    Hitler was heel dom bezig toen hij joden het land uit joeg, Einstein was een jood, één van de drie wetenschappers, die ontdekten dat atomen splitsbaar waren, was een joodse vrouw.
    Of hij ooit heeft geweten of één van de drie wetenschappers die bijna een werkende waterstof bom ontwikkelden, ook een jood was, ik vraag het me af.

    Zoals ik hier eerder schreef, tussen mensen als jij, die zich op gezag beroepen, en types als ik, die geen cent voor welk gezag dan ook geven, is geen gesprek mogelijk.

    Je ziet dat ik nog maar zelden dit blog bezoek.
    Mijn nieuwsgierigheid, waarom geloven mensen, is niet opgelost.
    Ik vrees dat het onoplosbaar is, behalve in algemene sociologische of antropologische verhandelingen, die op het niveau van individuen nietszeggend zijn.

    Like

  11. @Jan, je draait de boel om, blijkbaar heeft hetgeen ik je heb proberen uit te leggen geen wortel geschoten.

    Dan nog maar een poging, op het moment dat je bewust niet probeert te denken ga je de mist al in,
    probeer maar eens niet aan een roze olifant te denken.

    Daarin had Swaab wel gelijk, zoals de nieren urine produceren, produceert het brein gedachten.

    Maar als je “aandacht” gaat schenken aan de gedachten die zich onvermijdelijk blijven aandienen, worden ze al het ware ontkracht, de bijbehorende opgeroepen associaties, gevoelens e.d. vervagen.

    Ze beroeren je niet meer, maar dat betekent niet dat je helemaal niet meer denkt.

    Dit proces van awareness kan nogal een langdurige aangelegenheid worden, dat gaat niet van de één op de ander dag, bekijk ook eens het filmpje van “the way of Buddha and Shiva” waarin de

    verschillende manieren inzake het verkennen van het bewustzijn worden uitgelegd. Want er zijn natuurlijk meer wegen die naar Rome leiden. Maar je draait niet zo even een knop om en gaat in de “NietDenken”en “NietWeten modus”, hoewel het wel lekker bekt.

    Als je echt haast hebt kun je beter met zelfhypnose aan de slag. 🙂

    Like

  12. Jan

    @Egbert 17 mei 2017 at 14:51

    Mooi dat je het nu eindelijk begrepen hebt: het denken stort ineen zonder aandacht.

    Dus je onderschijft nu:
    “‘ Niet-denkend ingaan in het niet-weten’.”

    En je doet afstand van je uitspraak: ” niet denken kan helemaal niet,”

    Zijn we het toch een in dit blog over “een-radicale-herijking-van-filosofisch-denken”

    Liked by 1 persoon

  13. joost tibosch sr

    Egbert
    Het is toch echt waar dat het in dit soort discussies niet over “mijn, jouw, Jelle”s etc wetenschap” gaat, maar in deze tijd mn over dé (mens)wetenschappen met hun talloze ook universitaire bestaande opleidingsmogelijkheden. Daartoe hoort ook een universitaire menswetenschap theologie met al zijn brede opleidingen en diverse vakgebieden, zo te vinden in de overzichten van de officiele universitaire gidsen.
    Het gaat dus niet over mijn geloof en persoonlijke mening, die ik jullie op zou moeten dringen. Als wie van ons(!) dat wel meent te “moeten”, stokt inderdaad samendenken en discussie (en wordt ook verdere samenwerking tussen bv ongelovige en gelovige mensen moeilijk, zo niet onmogelijk!). Tot op de dag van vandaag denkt men dat dát in alle zgn gelijk toch wel “moest/moet”, nu beseft men hopelijk steeds meer dat men dan van een “kwade kermis thuis kwam/blijft komen”.

    Like

  14. @Joost: Wat Jelle hier schrijft dat je nooit echt ergens op in gaat, je voortdurend beroepen op de autoriteit van je menswetenschappen, heeft hij wel een punt.

    Op miin post van 14-5 03:04 onder “het horzelachtige van het geloof” kwam je ook nauwelijks met een respons, nu snap ik dat ook wel want je zit nu eenmaal ingekaderd in het concept van een bepaald geloof, wat je in deze situatie dan nog enkel kunt doen is oproepen tot humaan gedrag, daar kan ik trouwens wel in meegaan, maar verder valt er uiteindelijk dan nog weinig te discussiëren.

    Like

  15. @Jan: Kijk naar 3:04 tot 3:17 daar wordt gezegd: als je de patronene (van het denken) ziet, als je de domheid ervan ziet, dan neem je langzaam afstand tot jezelf, en het (denken) stort ineen: want zonder aandacht kan het niet verder gaan.

    Daarmee raak je de de kern van het probleem, mensen hechten in het algemeen vaak “een bepaalde waarde” aan hun gedachten, koesteren hun mens en wereldbeeld, dat is het cruciale probleem, het genereert vaak een hoop ellende, zet mensen tegen elkaar op en om dat proces nu te doorbreken betreft nog een hele ontwikkelingsgang, daar breek je niet zomaar doorheen, want waarom wordt een bepaald gedachtegoed als persoonlijk waardevol ervaren, (dat is de hamvraag) (raar woord eigenlijk;)) en vereist nogal wat zelfkennis om dat gegeven te achterhalen.

    Volgens Sadhguru is, na zijn mystieke ervaring, al wat we zoal kunnen bedenken en voelen slechts mentale nonsens waar we ons van moeten leren distantiëren, toch zegt hij ook veel dingen waar ik zo mijn vraagtekens bij heb, hij is trouwens goed geïnformeerd, ook over de stand van de huidige wetenschap welke kennis hij tevens vaak verwerkt in zijn wijze van argumenteren.

    Like

  16. joost tibosch sr

    Jelle Het lijkt verstandiger om nu met informatie over veel, maar niet alles wetende (mens)wetenschappen je nuchter(boerenverstand) menselijk te gedragen dan met alles wetende bijeengegaarde eigen-wijsheid te pronken. Hier ontbreekt plaats, ruimte en tijd om je echt goed te informeren over bovengenoemde oude wijsheid als boeddhisme en zeker over een moderne filosoof Ortega y Gasset en paleontoloog Teilhard de Chardin. In mijn opleidng werd(en) het/ze uitgebreid gelezen en besproken en hebben zo onuitwisbare indruk op me gemaakt Mijn boekenkast -mocht je dat geruststellen- is dan ook rijkelijk gevuld met hun werken, de behandeling in mijn opleiding is me echter heel wat dierbaarder. Dat ik ook door hen zelf heb leren denken, koester ik op mijn oude dag!

    Like

  17. Zwerver
    bewust denken is de uitzondering.
    Zodra het onbewuste denken een oplossing heeft wordt die naar het bewustzijn gestuurd, waar we er dan bewust over kunnen nadenken.
    Helaas zijn er geen woorden voor onbewust nadenken tegenover bewust nadenken.
    Maar ik heb dat hier eerder uitgelegd, ook Penrose legt het uit.
    Toen ik bij de presentatie van mijn doctoraal werkstuk macro economie de vraag kreeg, van een geïrriteerde prof, hij snapte het ook niet ‘wat wilde U nu eigenlijk aantonen ?’, schoot me de oplossing te binnen, en schreef ik die met krijt op het bord.
    Er kwam geen enkel bewust denken aan te pas, ingeving.
    Ook Einstein beschrijft ergens hoe hem tijdens een wandeling met een vriend plotseling de oplossing te binnen schoot, het probleem sinds 1890 van de constante lichtsnelheid.
    Dat moet dan rond 1902 geweest zijn.

    Joost,
    boerenverstand, open staan.
    Als iemand dat hier niet doet ben jij het, nooit echt ergens op in gaan, je voortdurend beroepen op de autoriteit van je menswetenschappen.
    Ik meen nu hier voldoende te hebben uitgelegd dat de bijbel geen vertaling is, maar een interpretatie van de onvertaalbare hebreeuwse woordenbrijen.
    Ik begrijp dat het schokkend voor je is, maar een paar uur frans college daarover aanhoren zou je misschien aan het twijfelen brengen.
    Maar ja, wereldwijd zie je dat bestaande ideeën heel moeilijk te veranderen zijn.
    Dat een president meer te vertellen heeft dan geheime diensten, schokkend voor VS lieden die menen dat zij het land regeren, zouden moeten regeren.

    Like

  18. joost tibosch sr

    Zou “boerenverstand” toch betekenen ‘openheid voor iedereen en alles” en ‘empathisch gevoel voor alles en iedereen’, zoals een boer verwonderd concreet nuchter zonder gezwijmel en zonder veel of te grote woorden zorgt voor zijn grond en gewas, voor zijn vee, voor zijn gezin en familie….en dat in een steeds groter en milieubewuster “mondiaal dorp” met zijn “wereldakkers”?

    Like

  19. @jellevdwal

    Ik maakte daar soms gebruik van. Maar dat is geen (bewust) denken. Dat zijn onze innerlijke zintuigen die aan het werk zijn. Jan zal er vast wel een mooi woord voor hebben. Ons bewustzijn is een ontvangst en zendstation.

    Grappig in dit verband is dat ik een keer bewusteloos ben geweest na een val. Basale informatie bleek aanwezig in mij, maar verder kwam er niet veel zinnigs uit. Uiteraard heb ik die informatie van anderen.

    Like

  20. Zwerver
    volgens mij denkt mijn brein gewoon verder als ik slaap.
    Hoe vaak ik niet bij opstaan een oplossing van een probleem heb, nooit bijgehouden.

    Like

  21. @Jan: Het brein is iets anders dan denken Egbert. Het brein mag wel 24/7 actief zijn, dat wil nog niet zeggen dat je 24/7 denkt.

    Het gaat nu even specifiek om het concept niet denken, waar je als thema mee aan de slag gaat, om maar een dwarsstraat te noemen, zelfs bij meditatie ben je toch bezig om je bijvoorbeeld te concentreren op je ademhaling, dus denk je daar alweer aan, je kunt je gedachten niet bewust uitschakelen, je kunt er wel naar blijven kijken, daar gaat het in wezen ook allemaal om, je binnenwereld verkennen, maar dan wel zorgen dat je niet in slaap valt.

    Ik ben ook geen guruloper, maar wat Sadhguru in het filmpje beweert, daarmee slaat hij inderdaad de spijker op zijn kop, ik ben juist van mening dat jij hem niet goed hebt begrepen.:-)
    Hij heeft het ook over pay attention. Wat vreet jij toch in die Zen dojo uit.

    Ook het gegeven dat het allemaal tussen onze oren zit onderschrijft hij zelf volledig, maar je moet dit keer zelf maar even het desbetreffende filmpje opzoeken. Ik ga ze niet allemaal op dit blog plaatsen,
    Daar zou Paul niet blij van worden.

    Als jij in staat bent schoonheid te ervaren zonder een actief werkend brein, zal ik me echt gaan schamen.
    Je bent en blijft een zweefkees, maar niet op een irritante manier.

    Ik ben een poos geleden echt een paar dagen behoorlijk ziek geweest, bijna veertig graden koorts,
    daarna was ik weer boven jan:), mijn huisarts adviseerde me vervolgens om voortaan niet meer rauwe eieren te consumeren.

    Bottomline, de ervaring van je beroerd en ziek voelen betreft wel degelijk een reëel fenomeen, drukt je weer met de neus op de feiten dat het allemaal toch niet zo illusoir is dan je dacht, in een dergelijke situatie houd je brein zich trouwens ook niet zo bezig met dergelijke ongerijmde abstracte bespiegelingen. Ben je meer down to earth.

    Zo, hoop dat je hier iets van hebt geleerd:) Maar het dan wel op de juiste manier proberen te lezen hoor.

    Like

  22. Jan

    @Zwerver @Egbert

    Ik vestig de aandacht op het filmpje van Sathguru hietvoor geplaatst door Egbert.

    Kijk naar 3:04 tot 3:17 daar wordt gezegd: als je de patronene (van het denken) ziet, als je de domheid ervan ziet, dan neem je langzaam afstand tot jezelf, en het (denken) stort ineen: want zonder aandacht kan het niet verder gaan.

    Dus: (meen ik begrepen te hebben) geen aandacht en zelfvergetelheid stopt het automatisch zichzelf herhalend denkproces.

    Als dit niet een radicale herijking van het filosofisch denken is, Paul 🙂 dan weet ik het niet meer: filosofisch NIET-denken. 🙂 🙂 🙂 ontopic he Paul 🙂

    Like

  23. Ik denk niet in mijn droomloze slaap. Ook is er dan geen aandacht. Toch regelt mijn brein allerlei lichamelijke zaken , anders zou ik dood gaan. Er kan wel aandacht zijn, maar geen denken. Dan neem ik waar zonder denken. Wat neem ik dan waar? Dat doet er niet toe, ik herken een koe zonder te denken. Ik kan ook waarnemen zonder wat waar te nemen. Wat neem ik dan waar? Mijzelf! Niet de persoon Zwerver neem ik waar, maar het zijn zelf neem ik waar. Maar ‘zijn’ is geen ding zoals een koe. Zijn kenmerkt zich door totale spanningloosheid. Het denken blijkt als het ‘aan’ staat spanning te veroorzaken. Het is onmogelijk om dat te vermijden. In die spanningloosheid is het stromen merkbaar wat samenhangt met mijn fysieke lichaam. Ik ben mij daar alleen van bewust als mijn denken uit staat.

    Aandacht noem ik het stilstaande deel van mijn geest. Zolang ik de productie van mijn denken aandacht geef , geef ik het bewegende deel van mijn geest voorrang.

    Ik snap weer eens niks van de termen die je gebruikt, Jan. Maar die lui in Indié zijn wel ver ontwikkeld op dit gebied.

    Like

  24. Jan

    @Egbert: Je schrijft aan mij “niet denken kan helemaal niet, het brein blijft 24/7 actief”

    Het brein is iets anders dan denken Egbert. Het brein mag wel 24/7 actief zijn, dat wil nog niet zeggen dat je 24/7 denkt.

    Ik hecht niet zo aan auttoriteit zoals de paus, priesters of goeroes. Maar dat filmpje van Sathguru slaat wel de spijker op zijn kop volgens mij. Ik denk dat je hem niet goed begrepen hebt, anders was je het met me eens.

    Maak eens verschil tussen aandacht, brein, breindenken (dianoia), en denken (manas), mind, In Indié is het denken (manas) primordiaal (emanerend) aan kama, (begeerte) en dat emaneert prana (energie) en dat weer emaneert ruimte en tijd en vormen, dan pas komt het lichaam met zijn brein.

    Dat vereist een andere manier van luisteren naar die Sathguru dan jij doet, met de gevleugelde Egbert uitspraak: “Het zit toch allemaal tussen je oren.”

    Als je de schoonheid niet kan ervaren van de zin ““Niet-denkend ingaan in het niet-weten.” en dat dan met je hersens kapot zit te redeneren… schaam je wat Egbert !!

    En leer eerst wat van de Indische denkwijze voor je met Sathguru aankomt: je 24/7 brein, je hersens behoren tot de tijd 24/7 ruimte wereld, die wereld is Maya: een illusie.

    Zo, dat is weer dat.

    Like

  25. -…alles is een trap in de ontwikkeling van het absolute ‘zijn’ van de
    eeuwige , wetmatige logos ; …zodat de rede niet van de werkelijkheid en de werkelijkheid niet van de rede verlaten is…

    Like

  26. @Jan: niet denken kan helemaal niet, het brein blijft 24/7 actief, afstand nemen van het denken heeft ermee te maken.hoe serieus je je gedachten neemt en hoeveel waarde je er aan hecht.

    In onderstaand filmpje wordt het nog eens goed uitgelegd. (just memory recycling itself. without attention it just can’t go on).

    Like

  27. Jan

    Citaat: ‘Vertrouwen op het boerenverstand betekent dat we denkend uitgaan van wat iedereen allang weet, ”

    Waarom zou je moeten denken als je het al weet?

    Ik kies voor “Niet-denkend ingaan in het niet-weten.”

    Het zal een boek zijn met veel wol zonder inhoud. (deze zin kan je logisch tegengesteld aan de voor de hand liggende connotatie interpreteren.) Schaapskleren zonder schaap of wolf er in. (het niet-zijn)

    Like

  28. Carla

    Lijkt me een heerlijk boek. Ik houd niet zo van de slogan: ” Must have,” maar ga wel naar de boekhandel. 😉

    In het artikel ( zie de link naar Trouw ) zit een verwijzing naar het essay van Jan Warndorff.

    Voor het gemak en de liefhebber: ( misschien wel…..’must read ‘ 😉

    https://www.trouw.nl/%20home/van-dit-en-het~a3548582/

    Ik lees het woord ‘ verwondering ‘. Het verwonderd mij dat er gaandeweg mijn leven, steeds weer, pareltjes op mijn pad komen, die mij schragen in mijn eigen ontwikkeling en kijken naar…!
    Dat stemt tot dankbaarheid.

    Liked by 1 persoon

Reacties zijn gesloten.